01-14-2020
چهره های آشنا

جاوید شریف  کیست ؟

     او که تخلص اش با  تخلصِ  بهترین  آواز خوان کشور  ما  محترم   ( حبیب جان شریف )  گره خورده، هنر  موسیقیرا ماهیرانه  از  مامایش  کسب و کمائی نمود. 
جاوید از اوان  كودكي  با  گام  های متین  و استوار  دو  قدم به پیش  یک قدم به  عقب   چشمه های سعادت  و  درب موسيقي را بسویش  باز گشائی و نور درخشان موسیقی را   بزود ترین فرصت در  بین همقطارانش پرتو افشانی  نموده، و به شهره  رسید ۰ 
بلی دوستان عزيز، با هنرمند حنجره طلايي كشور جاوید جان شریف، تقریبأ عدهء کثیر هممیهنان کشور ما شناخت  وآشنايي دارند،اینک  به اساس  تقاضا های مکرر دوستان و علاقمندان  آواز و هنرش مصاحبهء را با شرح ذیل  با این  آواز  خوان  جوان  و خوش صدا  انجام داده و با شما معزيزين شريك مينمايم. 
1- سوال:- سلام  جاوید جان گرامی تشکر که وقت گذاشتید حاضر به  مصاحبه و پاسخ به  سوالات  عزیزان  وعلاقمندان. صدایتان شدید؟
جواب : سلام  بشما   آقای جوهر  و  خواننده گان  مصاحبهء  زیبای  تان  تقدیم  میدارم، بفرماید  بنده حاضر  بهپاسخ. سوالات شما هستم ۰
2- سوال:- جاوید جان گرامی علی الرغمیکه اکثریت. عزیزان    و. هنر دوستان آواز تان  به نام و چهره شما اشناني  دارند  با انهم لطف کرده   شرح مختصر  از  زندگینامهء تان را  بیان کنید ؟
جواب : اسمم( احمد جاوید) تخلص فامیلیم (درانی  ) تخلص هنری ام ( شریف) است  که به احترام مامای گرامی  و  درضمن استادم انتخاب کرده ام زاده شهر  زیبای ( کابل ) میباشم والدم منحیث  (  مدیر در وزارت معدن و صنایع  انجاموظیفه  می‌کرد   )   و مادرم  ( معلمه. مکتب بود). دوره  ابتدائیه را در مکتب ( شمسو  ) کابل  و  دوره  ثانوی. را در  لیسه( عمر شهید ) و تحصیلات عالی ام را  بدرجه ماستری  در. رشته  تیلکمنوکیشن  از کشور آزربائی جان بدستآوردم .
23 سال میشود که در کشور المان بافامیل زندگی میکنم و مصروف کار های هنری خود هستم. ٫ازدواج نموده ام  و ثمرهازدواجم ( دو دختر  )میباشد.
3- سوال:- آقای شریف  از چه  مدت زمان است پا در  عرصهء آواز خوانی  گذاشتید؟ مشوق تان در این. عرصه کیهابوده می‌تواند ،آیا به عنوان  شاگرد  نزد  یکی از استادان  هنر  آواز خوانی  به اصطلاح سُنتی  ما  گر مانده اید یا  چطود ؟
جواب :جوهر صاحب قسمیکه شما هم تذکار. دادید ٫ مشوق اصلی ام در. رشته.موسیقی  مامایم حبیب جان شریفمیباشد و هکذا موسیقی اروپائی را در  کشور آذربائی جان نزد یکی   از دوستان شخصی ام  و  اساسات   موسیقی  کلاسیک را نزد  یک تعداد استادان  که برای تدریس به المان آمده بودند فرا گرفته‌ام  ۰
4- سوال :- جاوید  گرامی قسماً از هنر مندان آواز خوان از بدو  آغاز کار شان به  هنر آواز خوانی  شیوه و سبکصدای یکی از  هنر مندان  بلند آوازهء  مورد علاقه شان را  پیروی  میکنند  شما چطور  ؟
جواب : سبک که  مه تعقیب  میکنم سبک خودم است، اما شاید کم و بیش   سبک آواز مامایم  از حنجره ام رونما باشد   که خودم  احساس آنرا  نمیکنم اما در کل کوشش کردیم که براه و روش خود استوار باشم۰ 
5- سوال:-  از آغاز کار  تان به هنر آواز خوانی  به چه  تعداد کلیپ آهنگهاي  تانرا   به بازار عرضه  نموده اید  و شاملکدام  لسان. ها میشود؟
جواب: تا بحال  (9) CD در بازار عرضه کرده ام  و چهل  ویدو کلیپ ام  در(YouTube ) به نشر رسیده و تعداد (10) خواندن که شامل یک  (DVD )  میشود نیز به بازار عرضه شده  است. 
6– سوال :- جناب شریف عزیز در سروده های تان از   اشعار کدام شعرأ استفاده میکنید در ساختن  کمپوز  و سایرترتيب و تنظيم آهنگ شما را کیها  همکاری مينمايند؟
جواب : در سرودهایم از اشعارسمین. بهبانی ، یوسف جان  صدیقی که در کشور شاهی هالند زندگی میکند استفاده وهکذا  از همکاری های محترمه خانم نظیفه یعقوبی   هارون جان رامون و نسیم جان  اسیر ٫ به مراتب مستفید  شده ام 
در قسمت کمپوز ، در گذشته ها  محترمان یار محمدجان ، احمد مریدجان  از هیچ نوع همکار ي با من دريغ نكردند که ازایشان  سپاسمندم۰
7– سوال:- قسمیکه  ما و شما  بچشم سر ملاحظه می‌کنیم ماشالله آمار  علاقمندان  آواز خوان  افغان‌ در وطن و خارجروز افزون است
 دید گاه و مشهوره دوستانهء شما  منحیث یک آواز خوان مجرب نسبت به آنها چه میباشد؟
جواب:   آقای  جوهر عزیز  متاسفانه حال  کمتر کس پیدا میشود  که به مشهوره تن در دهند  با آنهم  به همچو دوستانمشهورهء من.این است  هرگاه می خواهند  آینده درخشانی در پیش داشته باشند هنر  موسیقی  را   بر طبقاساساتش بیاموزند خوب تر و موزون تر است۰
8– سوال:- جاوید جان عزیز. ممکن  از  آواز  خوانان طبقه  اناث که با ایشان دو گانه خوانده اید نام ببرید؟
جواب: از طبقه  اناث  تا کنون با. دو هنرمند همکاری. داشتم ،شبنم  ثریا و اریانا سعید است.
9– سوال:- قسماً خانم ها حسادت دارند که شوهر های شان با سایر خانم‌ها  صحبت های متداوم  و دوستانه داشتهباشند، شما که با  هنر مندان طبقه اناث آهنگ هاي دو گانه با اشعار  عاشقانه بخصوص با اکت و اکشن
های فلمی  روی پرده تلویزون  ظاهر می شود  احساس مشکل نمیکنید؟
جواب:  هرگاه خانم ها و آقایان ما  که در همکاری های اجتماعی  در تقابل  هستند نزاکت های اجتماعی را در  نظر. داشته باشند  فکر نکنم مشکل افزا باشد كه خوشبختانه  خودم  از همچو مسایل بری  هستم و خیال راحت دارم.
خانمم حسود نیست بلکه یک مشاور خوب. بمن است ۰
10– سوال:- دید گاه  ارجمندان شما در مورد  موسیقی به طور اخص هنر  آواز خوانی  چیست ؟ شما علاقه دارید کهیکی  از  آنها  حرفهء پدر را تعقيب نماید؟
جواب:  جوهر صاحب. انتخاب حرفه باید  بر مبنای   خواست و آرزوی  شخص باشد  تا در آینده مشکل  افزا نشود، دودخترم این امر را طبق  طرز تفکر شان  به  آزمون  گرفته اند ، یکی آن نسبت  تراکم روز افزون دروس از آن کنار رفت امادختر دومی ام  رشته  پیانو  را آموخته و پیگیری میکند خاتمه مستور است، دیده شود که در  آینده چه خواهد شد ۰
11– سوال:- جاوید  گرامی ممکن است  یکی از خاطرات جالب  زندگی  تان را  در یکی  از محفل که شما آواز  خوانشبوده باشید  حکائیه نماید؟
  جواب:جوهر صاحب خاطرات زیاد است در یکی از بر نامه های  خارج از   المان  که داماد افغان و عروس از ملیت دیگراما  فرهنگ  مشابع. داشتند   غذای شب  را  خلاف عادات  پنج بجه صبح  سرویس کردند جالبتر اینکه   جانب عروسخیل تا پنج بجه صبح کیک و کلچه خوردند،آهسته برو  را  هفت صبح خواندم و عروس از سر شب الی صبح هفتمرتبه لباس تبدیل کرد،که این همه به مه بسیار جالب. بود.
12- سوال به عنوان سوال اخیر   دو اشتباه عمدهء زندگی تان  که از آن نادم  و پشیمان باشید شريك سازيد ؟ 
جواب:  هر قدر فكر كردم کدام اشتباه قابل یاد آوری. به ذهنم خطور نکرد، اما  یک  مثله  را میتوانم یاد آور شوم  کهشاید انهم اشتباه  پنداشته ‌نشود ٫۰
نظر به ذوق و علاقه که به موسیقی داشتم  باید تحصیلاتم را هم در همین  رشته اکمال میکردم  اما  طبق مرام والدینآنرا انجام دادم .
13- محترم  جاوید جان عزیز جهان سپاس از لطف بي پايان تان ، که علی الرغم مصروفیت های زیاد تان  حاضر بهمصاحبه و  پاسخ به سوالات  دوستان و علاقمندان  خویش شدید۰
جواب : آقای جوهر  عزیز از شما  تشکر  که زمینه همچو مصاحبه ها را  تدارک  میدارید، امیدوارم که احترامات  قلبی  مرا  به اداره مربوط  افغان اکادمی  آقای  شیر دل صاحب  گران ارج و محترمه پروین جان رحمتی  گوینده و بر نامهگذار  موفق تلویزون  (کابل  us Tv) پیشکش  نمایند .
مصاحبه کننده خیرمحمد(جوهر )
عضو نشرات افغان اکادمی 

*****

12-13-2019
چهره های آشنا

هنگامه کیست ؟  

اسم  اصل اش ( زهره ) و  از یک  والد  هنرمند دیده به جهان  گشوده ٫ پدر  اش  یحییٰ ( شور انگیز ) و مادر ان ٫ صابره جان ( شور انگیز  )  در یک  بخشی از  ریاست افغان  فلم  ایفای وظیفه مینمودند ٫  او که  هنوز شاگرد  دوره ابتدائیه  مکتب بود موسيقي را  از ترانه  خوانی های  مکتب. آغاز   و  نظر به استعداد خارق العاده اش  غرض غنامندی بیشتر  آواز  خوانی از رهنمائی و کمک های  محترم فضل احمد  نینواز  مستفید گردید و بعد ها   پای  کمک و رهنمائی سرتاج بابای موسقی افغانستان   استاد سراهنگ فقید نشست ۰  بلی  دوستان این بانو  ستوده و خوش آواز  که در موج پر طلاتم  موسيقي  افغان زمین  سریع رشد کرد  و درجمع  همقطارانش از  جایگاهی خاص هنر آواز خوانی  برخوردار. شد ٫٫  خانم ( هنگامه )  است  که  اینک  به  اساس تقاضا های مکرر  و پیام  های  هممیهنان هنر دوست ما مصاحبهء را  که با ایشان   انجام داده ام    خدمت شما  سروران. هنر دوست  تقدیم  میدارم۰
سوال :- سلام  هنگامه جان  فرهیخته٫ جهان  سپاس از الطاف نیک تان که به صدای دوستداران  و علاقمندان  هنر خویش پاسخ  مثبت  داده حاضر به مصاحبه شدند؟
جواب : سلام بشما  جوهر صاحب معزز   و تمامأ عزیزان صفحه وزین افغان اكادمي من  در خدمت شما   هستم۰
سوال :- ممکن است که به علاقمندان  و جوانانیکه  تازه وارد  دنیای هنر  موسيقي گردیده اند یک بیو گرافی  و شرح حال هنری تان را  پیشکش نماید ؟
جواب : بلی  چرا نی  با کمال میل ۰
اسم اصلی  ام زهره ( شور انگیز) و اسم هنری ام ( هنگامه) است در سال(1961) در یک فامیل  هنرمند در  کابل  زاده شده ام، دوره ابتدائیه  را در  مکتب  دقیقی بلخی و دوره  ثانوی را  در لیسه آمنهء فدوی  بپایان رسانیده ام، در سال (1985) با احمد ولی  ازدواج نمودم  که ثمره ازدواج  مان یک پسر بنام  (مسیح) میباشد و  در سال (1988) با مذکور   قطع  رابطه نموده ام، و در سال (1994)  در یک سفر هنری به امریکا  با دوست زمان کودکی ام ویس (سرور)   ازدواج نمودم که ثمره ازدواج مان   یک دختر بنام ( سارا جان ) متولد (1996) میباشد، از سال (1995)  به این طرف  در تورانتوی کانادا با خانواده‌ام  زندگی خوش را سپري می‌نمایم و دارای چار خواهر و يك برادر میباشم ۰
سوال:- خانم  هنگامهء   عزیز   این از انظار  بعید نیست  که شما عزیز در  یک فامیل  هنرمند بدنیا آمده اید، میشود  بگوید که  از چه مدت  زمانیست  که  به  آواز خوانی  رو  آورده اید، علم و فن   هنر موسيقي و  آواز خوانی را  از  کجا و از  کیها  آموختید؟
جواب :آقای جوهر گرامی، من از آوان کودکی به  زمزمهء سروده های  آوازخوانان علاقه  داشتم حتا در دورهء ابتدائیه مکتب در محافلی که به مناسبت های مختلف  در مکتبم   تجلیل ميگرديد  ترانه و سروده های  را بخوانش میگرفتم۰ در وحله نخست  مرحوم   استاد  نینواز  و بعد ها  استاد سراهنگ بزرگ که با خانواندهء مادرم مروده  دوستی و رفت و آمد فامیلی داشتن مرا زیاد  مساعدت  و یاری  رساندن، و  اولین آهنگم  که از ساخته های (خان آقا سرور)  و شعر آن  از ناصر طهوری بود  به تخلص (نوشین)  ثبت آرشيف رادیو افغانستان  نمودم.
سوال:- تا کنون  چند  کلیپ  تحت کدام عناوین تقدیم  علاقمندان آواز  خویش نموده ايد، آیا آهنگ های  پشتو، هزاره گی و  دو گانه  شامل  کلیپ های شما  میباشد یا خير؟
جواب:  آقای جوهر  اگر بی پرده بگویم در برابر این سوال شما زبانم قاصر است  زیرا  در بدست  آوردن  آمار  دقیق  کلیپ  آهنگ هایم  تا کنون خودم هم عاجز  آمده ام ،و یگانه علت آن مصروفیت و مهاجرت های پیهم من  بوده است  که مسبب  پراگنده شدن  داشته های  هنری ام  شده است، در قسمت جز دوم  و سوم سوال شما باید گفت !
بلی آهنگ های پشتو دارم و هم  با تعدادی از  هنرمندان  آوازخوان آهنگ  های  دو گانه خواند ام  که منجمله  شاد روان  استاد سراهنگ، احمد ظاهر فقید، مرحوم نینواز ،وحید قاسمی، احمد ولی، فرشته سمأ، استاد هاشم، احسان امان، نجیم نوابی  و غیره را می‌توان نامبرد.
سوال:- در مورد كنسرت هاي تان در داخل و خارج كشور بگويد؟
جواب: تا کنون به مراتب بر مبنای  دعوت  تلویزون های  طلوع،آریانا  و غیره سفر های  به افغانستان  داشته  ام  و کنسرت های  را بمعرض اجرأ در آورد ام علاوتأ  کنسرت های جدا گانه به نفع  اطفال یتیم غربا، فقرا و زنان بیوه  کشور  راه اندازه نموده ام٫: به همین ترتیب   در  ا ورپا، امریکا، استرالیا، لندن، کانادا  و سایر کشور ها   نیز کنسرت  های  را  راه‌اندازی نموده ام۰
سوال:- در سروده های تان  زیاد تر از اشعار کدام شعرأ استفاده  میکنید و در ساختن  کمپوز، شما را کیها  همکاری  میکنند؟
جواب :  هرگاه از واقعیت  عدول نکرده باشم اشعار  زیادی از   اکثریت شعرأ را بمطالعه گرفته ام  و از آنها  در سروده هایم  استفاده اعظمی نموده ام لوحه سروده هایم را به  کدام شاعر  مختص اختصاص نداده ام، به همین  ترتیب   در ساختن کمپوز سروده هایم ، آواز خوانها  و کمپوزیتر های مستعد  کشور مرا  یار ویاور بوده اند۰
سوال:- به آواز کدام یک از آواز خوانان  طبقه  ذکور  و اناث علاقهء بیش دارید٬ و در سبک و  خواندن هایتان از آواز کدام  یک از  هنرمندان  اقتباس   میکنید؟
جواب : آقای جوهر  هرگاه بخطا نرفته باشم هر آواز خوانِ تازه کار  در وحله نخست شیوه و طرز  طریقه یکی از  هنرمندان آواز  خوان را که از   شهره خوبی  یرخودار بوده، پیروی و سلسله کرده  که من هم  در آن زمان  از  آواز  محترمه مهوش و  احمد ظاهر  فقید  پیروی میکردم اما رفته رفته  بعدها  بر مبنای طرز تفکر خود  شیوه و روش خودم  را  اختیار کردم۰ به صدای  اکثریت  آواز خوانان  کشور علاقه دارم٫ ام انهایکه آوازه گیرا  و دلنشین دارند و هنر آواز خوانی را تئوری  آموخته اند  در محیط و اجنماعی امروزی از جایگاه. خوبی. بر خوردار هستند
سوال:- نظر شما در مورد کاپی خوانی چیست ؟  آیا  کاپی خوانده اید؟
جواب: در قسمت کاپی خوانی شخصاً  هیچ  وقت نظر منفی نداشته ام و ندارم، لاکن دیدگاه  به آنست   هر که  کاپی  میخواند  باید از کیف و کان  بیشتر    برخوردار باشد  نه اینکه محتوا و کیفت  خواندن  اصلی را  متاثر کند  و به آن سايه  افگند.
سوال:- خانم هنگامه جان معزز ، تقریبأ عدهء زیادی از آواز خوانهاي کشور  به یک و  یا  چند  نوع  از اسباب  موسيقي دسترسی دارند،شما  چطور  به کدام  نوع آلات   موسقی دسترسی  دارید  ؟
جواب: اآقای جوهر  من از بدو  آغاز  علاقه ام  به هنر موسقی سر  و کارم با  هارمونی یا به اصطلاح   (هارمونیه)  بوده و است، و با آن احساس راحتی میکنم زیرا، هارمونی  (هارمونیه)  در واقع علمِ به کارگیری و به هم پیوند دادن (آکردها) می باشد.
سوال:- شما که از آواز خوانان  سابقدار  کشور هستید وضع فعلی  موسيقي   را در وطن  چه گونه ارزيابي میکنید، نظر و دیدگاه شما در مورد  سایر آوازخوانان تازه کار چیست ؟
جواب : یکی از پیامد‌های  تقريباً چار  دهه جنگ‌‌  در وطن ، به حاشیه رفتن هنر موسیقی بوده، که وقوع جنگ‌ها باعث شده که هنر موسیقی به باد فراموشی سپرده شود و تمام هنرمندانی که در این بخش فعالیت داشتند، ناگزیر  فرار و ترک وطن  کردند.
حال، از  تمامی رسانه‌ها و  آنانيكه  در بخش توسعه‌ی هنر موسیقی فعالیت  دارند ،  مسرتانه  و صمیمانه توقع می‌رود که  گام‌های استوار  و ارزنده را در این راستا بردارند، قدم‌هایی که به رشد و بالندگی هنر اصیل موسیقی  بانجامد.
سوال:- دیدگاه ارجمندی    شما که در خارج کشور زاده شدهدر رابطه به هنر موسيقي چه بوده، ممكن است که  رشتهء  هنری مادر  را تعقيب نماید و یا خير ؟
جواب: بلی آقای جوهر  (سارا جان) دخت  بیست سه ساله ام به موسقی نهایت  علاقه  دارد و هنر مادر اش را پی گیری و ان شاءالله تعقيب  مینماید،چنانچه آهنگ های زیبا و مقبولیکه تحت  راهنمائی و نظر خودم  در محافلی  فامیلی سروده   مورد   تفوق و برتری  حاضرین مجلس قرار گرفته و از آن  استقبال نموده اند لاکن  تا کنون  کدام کلیپ به بازار عرضه نکردیده است۰
سوال:- بانو  هنگامه   به عنوان  سوال اخیر  شما  خوب میدانید  که هیچ  کس در زندگی شخصی و روز مره ء خویش از خطا و اشتباه   بری نبوده  و نیست، مکن است یکی از    اشتباهات  عمده   زندگی تان را  بر ملا سازید؟
جواب: ههههههههههه  به يقين کامل  که هیچ کس از اشتباه و سوء خطا  بری  نبوده و نیست ، لاکن  شخصاً  به اشتباه های کوچک تن در نمیدهم  و آنرا یک امر معمولی روند زندگی   میپدارم، اما  در سال 2007  که طبق معمول میخواستم  به پاکی  و صفائی خانه ام رسیدگی کنم، در یک دستم  جاروب وطنی   و در دست دیگرم ظروف  چینی داشتم   بی تفاوت و  بدون  در نظر  داشت  جزیات و عواقب  مثله زمزمه کنان از زینه  منزل دوم  بطرف  پائین در  حرکت بودم  که  در همین اثنا در اثر جزی ترین اشتباه  و  غفلت  از زینه به طرف پائین سرازیر شده  در نتیجه پایم شکست ۰۰ که این خاطره  و اشتباه را فراموش نخواهم کرد۰
‏تشكر از شما بانوی   فرهيخته و فرزانه، كه وقت گذاشتيد و ساعاتِی بطور خستگى ناپذير پاى تلفون نشسته به سوالات دوستان و علاقمندان هنر خويش پاسخ    ارائيه فرموديد.
نوت: محترم  هنگامه جان   اظهار تشکری  و سپاس شان  را  طی پيام صوتي به  زبان  گویای خویش   ثبت و  فرستاده که در پيام زيباي شان از بنده خيرمحمد جواهر عضو كميته نشرات افغان اكادمي، محترم انجينر حسن شير دل رئيس و خانم پروين رحمتي مسوول كميته نشرات افغان اكادمي اظهار سپاس و امتنان نمودند. 
مصاحبه کننده. خیرمحمد (جوهر)
عضوكميته نشرات افغان اکادمی

******

11-30-2019

چهره های  اشنا

 فرشته ( سما )  کیست؟

سلام بر شما  سروران   و هممیهنان بدل  قرینم !

به ایفان کامل مطمحء نظر   نداشتم که این بار  لوحه مصاحبه  ام را بنویسم که فرشته ( سما) کیست ، زیرا  تقریبأ عده کثیری از هممیهنان  ما   به نام  و چهرهء این بانوی  خوش صدا  و خوب سیما آشنائی دارند۰

بانو (سما ) که از مدتی ( سی و دو  ) سال به این طرف در المان  با فامیل و خانواده اش زندگی میکند وی  موسقی را  بصورت حروفی  آموخته ٫ نظر به   تقاضای مکرر تلفونی ٫ مسج های پی هم و پیام های  سوتی هممیهنان  گرامی  و علاقمندان صدا یش پای صحبت تلفونی این هنرمند بلند آوازه رفته و مصاحبه  ام  را با  موصوفه  چنین  آغاز نمودم۰

سوال؟ سلام فرشته جان  (سما )  ممنون شما که به خواست  هممیهنان و علاقمندان صدای تان  پاسخ مثبت داده ٫ حاضر به مصاحبه شدید ۰

جواب : شما محبت  میکنید  جوهر صاحب  گرامی ٫ من در خدمت شما هستم

سوال؟ خانم سمای عزیز   میدانم که نظر  به شهرت. هنری فامیلی ٫  و آواز دلنشین تان  در  بین بسیاری از  هموطنان  ما  زبان زد عام و خاص هستند بانهم ممكن است كه خود را به دوستان و علاقمندان  هنر و آواز خویش  باری بمعرفى بگيريد۰

جواب : اسمم (    فرشته   ) تخلص هنری ام (سما ) تخلص فامیلم( شورانگیز )و 

در  یک فامیل  روشن فکر در شهر زیبای کابل بدنیا آمده ام٫ مکتب را الی صنف چهارم  در لیسه ملالی کابل سلسله و بعد از هجرت به جمهوری فدرالی المان  متباقی تحصیلاتم را در رشتهء طب به عنوان اسیستنت داکتر (assistant )  به پایان. رساندم۰ فعلأ در شهر همبورگ المان زندگی میکنم

از واج نموده ام ثمرهء ازدواجم یک دخت(شانزده ساله) به اسم الهه(الاهه) جان میباشد۰

سوال؟ خانم  سمای  عزیز   این از انظار  بعید نیست  که شما عزیز در  یک فامیل  هنرمند بدنیا آمده اید ٫ میشود  بگوید که خود شما از چه مدت  زمانیست  که  به  آواز خوانی  رو  آورده اید  ٫ علم و فن   هنر موسقی و  آواز خوانی را  از  کجا و از  کیها  آموخته اید

جواب؛  آقای جوهر ٫ در قدم اول  نظر به علاقه خودم بود. که شروع کردم و بعدأ با استادان  گرامی  غلام علی خان   و  استاد فتح علی خان ٫ فن و هنر آوازخوانی را به صورت حرفوی آموختم که  ویدو کلیپ هایم شاهد  قولم است ۰

 سوال ؟ تا کنون  چند  کلیپ  تحت کدام عناوین تقدیم  علاقمندان. آواز  خویش نموده اید آیا خواندن های  پشتو و  دو گانه  شامل  کلیپ های شما  میباشد یا چطور.

جواب: اقای جوهر   ٫ آمار  دقیق آنرا  همین لحظه بخاطر ندارم٬ اما به ایقان کامل٫ تعداد  آن  از هشتاد به  بالا خواهد  رسید ٬ بلی در  لا بلای آن   خواندن های هزاره گی ٫ پشتو٫ هندی ٫ ازبکی و  دوگانه هم شامل میباشد

سوال؟ فرشته جان   گرامی  ٫  قسمأ از  هنرمندان و آواز خوانان ما  غرض اجرای  کنسرت  و یا برگذاری محافل٫   سفر های  بداخل کشور  و ‌ یا هم سایر کشور ها داشته اند  ٫  آیا شما. هم   همچو   کنسرت  ها را   بداخل کشور  و یا خارج از  آن براه انداخته اید یا چطور؟

 جواب بلی اولین سفر ام در سال 2006 به دعوت تلویزیون آریانا  ٫ بوطن بود   و بعد أ   دعوت های  از طریق  سایر  تلویزن  ها نیز  دریافت  و آنرا با جبین. گشاده  پذیرفتم ٫ به امریکا  لندن و  سایر  کشور ها   نیز   کنسرت های  را بمعرض  اجرا  درآورده ام۰

 

سوال ؟ در سروده های تان  زیاد تر از اشعار کدام شعرا  استفاده  میکنید و در ساختن  کمپوز  شما را کیها  همرائی میکنند؟

جواب:  جوهر گرامی اگر بی پرده بگویم  اشعار  اکثریت  شعرا  را  دوست دارم  لاکن بطور اخص  در سروده هایم از اشعار  محترم  آقای  شاد کام ٬  محترمه داکتر  صاحب حمیرا جان نگت٬  ویس جان سرور ٬  مسعود جان ضراب٫ الیارجان سُهیل ٬  محترم  داکتر صاحب. حامد جان  نوید و جناب  استاد خارای بزرگوار اضافه  استفاده نموده ام و به همین ترتیب  در ساختن کمپوز  از قسمأ  دوستانِ هنرمندم یاری میگیرم۰

سوال ؟ به آواز کدام یک از آواز خوانان  طبقه  ذکور  و اناث علاقهء بیش دارید٬ و در سبک و  خواندن هایتان از آواز کدام  یک از  هنرمندان  پیروی  میکنید؟

جواب : به  آواز  همه  هنرمندان  گرامی ارج قایل  هستم  ٫ اما علاقهء  زیادم به صدای  دلنشین استادانم هر یک   غلام علی خان و استاد فتح علی خان و از داخل کشور استاد موسی قاسمی٫ استاد سراهنگ و از اماتور ها  هنرمند. روماتیک و هنرمند  دل ها (احمد ظاهر) فقید و از خانم ها  پروین جان  سلطانه هندی   افغان الاصل  ٬  کوشوکی ٬ لتا ٫ اشابوسلی و  مهدی حسن  علاقه  دارم ۰

سوال؟ نظر شما در مورد کاپی خوانی چیست آیا خود کاپی خوانده اید؟

جواب : دید گاه  شخصی ام   آقای جوهر عزیز  در قسمت  کاپی  خوانی کاملأ مثبت است  مشروط  بر اینکه  بهتر  بخوانند و آنرا  موزونتر جلوه دهد۰بلی خودم هم کاپی خوانده‌ام ۰

سوال؟ خانم سمای معزز ٫  هرگاه بخطا  نرفته باشم تقریبأ عدهء زیادی از آواز خوانان کشور  به یک و  یا  چند  نوع  از اسباب  موسقی. دسترسی دارند٫   شما  چطور  به کدام  نوع آلات   موسقی دسترسی  دارید  ؟

جواب:  بلی،  منجمله اسباب  موسقی ٫  هارمونی  (هارمونیه)  را انتخاب  و به آن حاکمیت  و دسترسی کامل دارم٫ زیرا  ‫ هارمونی یا ( هارمونیه)  دانشی برای چند بخشی کردنِ موسیقی بر اساسِ ویژگیِ آکوردها و قانون وصل آن‌ها به یکدیگر به قصد همراهی با ملودی است.

سوال؟ وضع فعلی  موسقی  وطن را چه گونه ارزیاب. میکنید؟

جواب:  جناب  جوهر صاحب با وجودیکه  شبکه توسعهء  آقا خان در این  اواخر  غرض احیا و  رشد مجدد موسقی افغانستان  دست بکار شده  اما   چار  دهه جنگ‌‌ های  خانمانسوز  در  وطن   هنرموسقی  را به حاشیه  کشانیده  و  وقوع همین  جنگ‌ها باعث شده که هنر موسیقی به باد  فراموشی سپرده شود تقریبأ هنرمندانی که در این عرصه  فعالیت داشتند، مجبور به فرار و ترک وطن شدند. علی الرغمیکه هنرمندان ما در جهان  غرب و عالم مهاجرت، از

فعالیت‌های هنری فاصله نگرفتند و کم و بیش به فعالیت‌های ‌شان ادامه می‌دهند  اما این فعالیت‌ها چشم‌گیر و بسنده  نمیباشد 

سوال ؟  دیدگاه ارجمندی  و  نور چشمی  شما که در خارج کشور بدنیا آمده  و تقریبأ در سن بلوغ  قرار دارد چه میباشد٫ ممکن است که  رشته  هنری  مادر و فامیل را سلسله نماید و یا چطور ؟

جواب : (الهه جان)  دخترک نازم   به  شنیدن  موسقی  علاقه  دارد اما علاقه به این  ندارد  که خودش هنر  موسقی و  آواز  خوانی را  بیاموزد٬ با وجودیکه  زمینه فراگیری  کورس پیانو را برایش  فراهم  نمودم   اما   علاقه نشان نداد وی علاقمند  به دروس و مکتب اش بیشتر  میباشد۰

سوال؟  بانو  سمای  فرهیخته ٫هیچ  کس در زندگی شخصی و روز مره ء خویش از سوء و خطا ها  بری نبوده  و نیست٫ مکن است دو اشتباهء عمده   زندگی تان را  بر ملا سازید؟

جواب:  بلی جناب ٫ فرمودهء شما دقیق است  در زندگی  شخصی ٫ من هم به همچو مسایل بر خورده ام که آنرا اشتباه   زندگی  میپدارم ۰

 اشتباه اول  موقعیکه  مدتی در  هندوستان بودم   از طرف  دو کمپنی فلم. بالیود   برایم پیشنهاد سهم  گرفتن  در فلم  و آواز خوانی  پیشکش گردید  ٫ در حالیکه  خودم در سن بلوغ  قرار  داشتم  اما نسبت عدم  رضایت مادرم  از آن  انصراف کردم ۰ 

اشتباه دوم ٫ ازدواج قبل از  وقتم   را نیز یکی از  اشتباهات. زندگی میپندارم ۰   

  سوال؟ به عنوان سوال. اخیر ممکن است  که یکی از آرزوی زندگی تانرا که تا کنون به  آن  نایل  نشده باشند آشکار  سازید  ؟

جواب :  آقای  جوهر قسمیکه  در جوابات قبلی ام  گفته ام ٫  میخواستم یک آواز خوان حرفوی به سطح  عالی آن  در هندوستان  شوم و زمینه  خوبی برایم مساعد گردیده بود اما  نسبت عدم رضایت  مادر   به آرزوم  ام  موفق نگردیدم

‏سوال؟ تشكر از شما بانو ( سمای) فرهيخته و فرزانه  ٫‎كه وقت گذاشتيد و ساعاتِ  بطور خستگى ناپذير پاى تلفون نشسته به سوالات دوستان و علاقمندان هنر خويش پاسخ    ارائيه فرموديد.

جواب:: جناب جوهر صاحب معزز و گرامی  از شما  و اداره مربوط شما افغان اکادمی  در راس جناب محترم  شیرزی صاحب  گرامی و محترمه. پروین جان  رحمتی یک جهان سپاس میکنم که فرهنگیان کشور را هیچ وقت  از یاد نبرده  و با مصاحبه های موزون  و جامع شان  آنها را  بمعرفی میگیرند لطف کردید مهربان هستند و بسیار زحمت. کشیدن یک جهان ممنون از  هر یک شما عزیزان ۰

مصاحبه کننده. خیرمحمد (جوهر)

عضو نشرات افغان اکادمی

******

11-09-2019

سلام سنگی کیست؟

 

دوستان فرهمند٫ از  مدت مدیدِ به اینطرف  عدهء  از عزیزان  طی پیام های تلفونی و  مسج های متواتر  تقاضای  مصاحبه با محترم  سلام سنگی هنر پیشه موفق سینما کشور  را  بعمل آوردند ٫ به اساس همین خواهشات  و تقاضا های مکرر ٫ ارتباط تلفونی با جناب سنگی صاحب   عزیز  بر قرار  نمودم ٫:پیام ها و تقاضا های دوستان  را  با  جناب ایشان شریک ساختم  ٫

آقای  سنگی که  متاسفانه  از مدتی به این طرف ابتلا به   تکلیف  دیابت (شکر) میباشد  و این امر  باعیث ناتوانی های  جسمی  منجمله  حس باصره آن گردیده   و از این ناحیه نهایت   رنج میبرد ٫  با انهم با جبین گشاده در مورد مصاحبه خود   چنین ابراز نظر  فرمودند۰

 آقای جوهر عزیز  در این اواخر  مصاحبه های  زیادی  پیشکش دوستان  و علاقمندان خویش  نموده ام که اسناد  آن بقدر کافی در رسانه ها  موجود است بعد از آخرین مصاحبه ام ٫ کدام تحول جدید  در زندگی هنری ام   رو نما   نگردیده است  تا پیرامون آن   روشنی باندازم ٫  اینک یک. تعداد مستندات مصاحبه های قبلی  ام  با فوتوی های تازه ام  خدمت شما تقدیم است  هر گاه اضافه  از این. سوالاتی  وجود  داشته باشد  در خدمت  شما هستم

 

محترم سلام سنگی  که فعلأ در شهر ملبورن ایالت  ویکتوریای آسترلیا زنده  میکند در  سال  1328 ´در  ولسوالی  درهء. زیبای  پنجشیر  در یک خانواده. دهقان بدنیا آمده     دوره  ابتدائیه را  در مکتب( سگونه )به پایان  رسانیده و بعدأ   بکابل. نقل مکان و  دوره ثانوی اش  را.در سال (1348)    اختتام  و بعدأ الی شمولیت به پوهنتون در بخش ادارهء  عکاسی و فلمبرداری وزارت اطلاعات و فرهنگ وقت که  اجراات. افغان فلم هم  جز کار های  آن اداره  بود به صفت کارمند مقرر شده 

 

در سال 1353 آقای سنگی   در فلم. رابعه بلخی به کار گردانی  جناب محترم مرحوم. داود فارانی  ساخته های. نذیر فلم. ظاهر  شد ۰ و متعاقبأ  در 

فلم های( سیاه موی و جلالی ٫ غلام عشق ۰۰۰۰۰) نقش های نه چندان برجسته  را ایفا  کرد

 و  رفته رفته  استعداد  هنری  جناب سنگی  پای وی  را در سال 1357  به رادیو تلویزن  کشانیده و   تحت نظر  رژیسور مستعد  کشور  محترم مرحوم استاد  رفیق صادق    در درامه ها ٫ پرو گرام های هنری   و  فلم  های کوتاه را دیو  تلویزون افغانستان  و قت  حصه می‌گرفت٬ آقای سنگی بعد به اثر  کار و پیکار هنری دوامدار  در فلمی بلنتری بنام ( گناه) که نویسنده  و کارگردانی  آنرا  جناب محترم. انجینر لطف به عهده داشته نقش اش را  به نوع شایسته. ایفأ کرد   و سپس  در نقش ژاله وان  در فلم فرار و بعد در فلم صبور سرباز بحیث قوماندان مجاهد درخشید ٫  فلم های تابستان داغ کابل٬ اختر ( مسخره)مسقره٫ شکست محاصره. و غیره نیز فلم   های میباشد. که محترم  سنگی  در آنها  نقش آفرینی کرده است 

 

سلام سنگ بعد از سقوط   حکومت مرحوم. داکتر نجیب الله مانند سایر هموطنان ما. به پاکستان. مهاجر ت نمود ٫ و پس از. مدتی یازده ماه از  پاکستان  به اساس. دعوت نامهء هنری  به امریکا  رفت  و در آنجا فلمی را بنام سرزمین. بیگانه روی دست گرفت   و در فلمی. دیگری که. در هالیود. تهیه شده بود بنام ( چارلی ویلسن وار )  نقش گرفت ٫ و در  امریکا  مسکن گزین شد ٫خانواده اش در سال 2001  به استرالیا   رسید  و جناب  سنگی. نیز با آنها پیوست۰

 

ثمره ازدواج اقای. سنگی سه. پسر و پنج. دختر. میباشد که همه  باهم. یکجا. زندگی میکنن۰

 

در اخیر  از  محترم سلام سنگی  عزیز  چند سوال  مختص تر   و جامع‌تر. پرسش  بعمل آمد  که جناب. شان   در  پاسخم چنین جواب. ارائیه فرمودند ۰

 

 جناب  جوهر صاحب  عزیز

باعرض پوزش بجواب این چند سوال شما باید گفته  که  یکی از سینماگران جوان ما میخواهد درباره زند گی من فلم‌ مفصل درست کنند.

بناأ خواهش این جوان همین است که چند نکته ناگفته را که شما ذکر کردین درفلم خود مفصل فلمبرداری کرده  بگنجاند . ودرضمن از من خواهش نمودند  که همین نکات را   در دگر جا مصاحبه نکنم  بهتر خواهد بود۰‌

منهم برایش تعهد داده ام  نمیخواهم  تعهد شکن شوم.

 

جناب سنگی صاحب.  عزیز عذر  شما موجه است از پرسش  چند سوال. اخیر  انصراف ‘  جهان سپاس از  شما  عزیز  که  با وجود  تکالیف. مریض  بخصوص محدودیت  های  حس باصرهء تان  که حاضر به مصاحب  شدید۰

 

شما به سلامت باشید. جوهر  بزرگوار  و گرامی زحمات شما عزیز  در خور ستایش است ۰

 

مصاحب کننده. خیر محمد ( جوهر )

عضو نشرات  افغان اکادمی ۰

******

4.6.2019

چهره هاى آشنا:

مصاحبه كننده خيرمحمد ( جوهر)عضو كميته نشرات افغان اكادمي از كشور آلمان

( عادله  اديم كيست ؟ )

 

او بيش از دو  دهه است كه از وطن  بدور است هنوز هم بوى عطر كوچه هاى وطن را  عاشقانه بمشامش ميكشد و بسر  ميپروراند ،  بحال وطن و وطنداران  اش ميگيريد ، كوچه هاى  نظير عاشقان وعارفان،بارانه، شوربازار و ريكاخانه را كه از آن خاطراتِ بيش دارد نسبت به گلستانِ باغ و راغى جنت نماى كشور شاهى  هالند ترجيع ميدهد.

بلى دوستان  على الرغميكه وى همه ساله  يكمرتبه كابل را زيارت ميكند حين مصاحبه نام از كوچه و پسكوچه هاى  كابل را بزبان آورده، بغض  گلو اش را ميفشارد ، اشك تحسر و حسرت ريخته  ميگويد، بلى ( آقاى جوهر )

دنیا محلِ زندگی همه مردمان جهان است و من تنها به قسمتیِ کوچكىِ از آن  به نام  افغانستان دل بسته ام.

 به ايقان كامل همهء ما و شما به چهره  و نام اين بانوى فريخته و فرزانهء  هنر سينما كه در بيش از (9) فلم افغانى نقش بازى كرده آشنائى داريم.

به اساس تقاضاى مكرر و پيهم فرهنگيان و دوستدارنش از عادله جان اديم ستاره بى بديل سينما كشور استدعا بعمل آمد تا به تقاضا و خواهش  دوستداران  هنرش  حاضر  به مصاحبه تلفونى شوند كه خوشبختانه  به نداى ما لبيك گفته  اينك  متن  مصاحبه آنرا باشما عزيزان شريك  ميسازم.

 

سوال؟ سلام عادله جان معزز !

جاى آن دارد كه بارى سپاس عميق خويش را  نسبت به حضور تان در اين  مصاحبه تلفونى ابراز بدارم.

 

جواب: ممنون شما دوست گرامى جوهر صاحب عزيز ، در خدمت شما هستم.

 

سوال؟ گرچه اكثريت دوستان  به نام و شهرت  شما آشنائى دارند با آنهم ممكن است يكبارى  ديگر از خود بيوگرافى بجا بگذاريد

 

جواب: جوهر صاحب، زادگاه ام عاشقان عارفان شهر کابل است. 

تحصيلات ابتدائيه را  در مکتب مستوری غوری و ثانوى را در  ليسه   آمنه فدوي با كسب افتخار شاگرد شایسته به اتمام رسانيده ام ، تحصیلات عالی ام را  در (پوهنتون کابل و انستیتوت پوشكین در روسیه) به  اختتام رسانيده ام و دیپلوم خود را در رشته ادبیات روسی در سال 1994 اخذ  و درهمان سال در ماسکو عروسی کردم.

 

سوال؟ از كدام  سال به اينطرف  به اروپا هجرت نموديد

 

جواب: سال 1995 وارد كشور شاهى هالند گرديده ام

 

سوال؟ ممكن است عادله جان عزيز  در مورد  ثمره  ازدواج  و مصروفيت  ارجمندان تان اندكى روشنى باندازيد

 

جواب : بلى  آقاى جوهر  عزيز.

ثمره  ازدواج ام  سه فرزند فرزانه است. خدا را شکر گذارم که  با بودن شان  در هالند افتخار مادر موفق را كمائى كرده ام ، ازاپریل سال ۱۹۹5 به اين طرف  در هالند زيست دارم ، هر چند در زندگی خود چیزی ندارم اما در عوض، عشق به خانواده،  تحسین و محبت  دوستان بسیار مهم تر از هر نوع ثروت و امتیازی است كه شكران نعمت آنرا بجا مياورم.

 

سوال؟بانو (اديم) گرامى ميشود بگويد به چند لسان خارجى تسلط داريد و صحبت ميكنيد، آيا از  محل بود وباش فعلى تان (هالند) كدام اسناد تحصيلى كسب نموده ايد يا چطور؟

 

جواب: از سال 1997  الى سال 1999 در هالند در رشته دفتر داری درس خواندم در ماه جولای 1999 دیپلوم  گرفتم و هكذا از شروع سال2001 الى اخير سال 2002   آموزش رشته تجارت را كه مختص به خانمها بودموفقانه به پايان رسانيده و افتخار  ديپلوم آنرا كسب كردم. 

به پنج زبان می توانم مشکل خود را حل کنم وهنوز  هم  مصروف آموزش زبان عربی هستم .

 

سوال؟  بانو اديم  گرامى چه باعث شد كه شما در عرصه هنر سينما گام برداشتيد ، مشوق اصلى شما در اين راستا كيها بوده ميتواند .

 

جواب: جناب جواهر صاحب  شما خود ميدانيد كه خاتمه مستور است، گاه كاهى انسانها مصمم انتخاب راه زندگى خود هم بوده نميتواند ،روی آوردن من به سینما به گفته عوام  نصیب وقسمت ويا هم  ميتوان آنرا تصادفى عنوان كرد ،على الرغم آن  دوست خوب دوران مکتبم هنرمند توانا وخیلی فعال  كشور بانو (صدیقه جان تمکین) و هكذا  ترغيب  و كوشش هاى پيگير مرحوم محترم توریالی شفق ديركتور  موفق  سینما  توانستند كه  پا ام را   به جهان  هنر سينما بكشاند.

 

سوال؟ ميشود كه از نقش آفرينى تان در اولين فلم تان اندكى روشنى بياندازيد.

 

جواب: جوهر صاحب زمانیکه صنف نهم یا دهم مکتب بودم 

اولین فلمم بنام  ( عشق من مهین من ) از ساخته های  مرحوم توریالی شفق که نقش دوم را داشتم  و  بعد از نمایش فلم ، ديركتور  فلم مورد انتقاد عوام قرار گرفت که چرا نقش هیروهین فلم را بمن واگذار نشده اند،  در حالیکه گناه ديركتور  نبود من خودم قبول نکرده بودم زيرا  جرأت نداشتم نقش اول فلم را بازی کنم و  هكذا یونت فیلمبرداری هم اندكى پریشان بودند که چقدر بايد بالاى من زحمت بکشند  تا  بتوانم نقش خود را موفقانه بازی کنم  اما نمی دانم در جریان فلمبرداری همه از اجراى نقش موافقانه ام متحير گرديدند

 

سوال؟ عادله جان  شما كه از سال 1995 به اين طرف در كشور شاهى هالند زيست ميكنيد. آيا فعاليت هاى در  عرصه هنر  سينما  داريد يا چطور؟

 

جواب: بلى  جوهر صاحب عزيز   در اوايل  كه وارد كشور  شاهى هالند گرديده بودم يكسلسله محدوديت هاى  سد راه من وجود داشت، كه منجمله مشكل زبان كشور مهاجر، مصروفيت و مكلفيت  پرورش  اطفال خوردم مصروفيت  شوهرم در هفته  شش روز درکار بود

زيرا من یک مادر و یک خانم هستم مكلفيت  های خود  را در همه عرصه های زندگی مطمحء نظر  دارم که برای استحکام نکهداشتن انتظام  خانواده خويش هم باید خیلی متين گام  بردارم ،‌ كه  متاسفانه روى ملحوظات  فوق در آن زمان  نتوانستم  به فعالیت های هنری خود ادامه بدهم ، فعلأ كه اطفالم بزرگ شده اند با كشور شاهى هالند در عرصه تياتر همكارى دارم

و هكذا در  مدتِ چند سال گذشته پيشنهاداتِ از همكارانم  بخاطر  سهمگيرى ام در چندين فلم بدست آورده بودم  از اينكه سناریو فلم برایم جالب نبود نتوانستم  قبول کنم  زيرا برای من  در یک فلم سناريو بسیار مهم است تا كار كردن .

هرگاه کدام فلمی ساخته شود که     نقش ام را  در آينه  آن بهتر دريابم  حتمأ سهم ميگيرم و به مقتضيان آن لبيك خواهم گفت . 

 

سوال؟ بانو عادله جان عزيز ، ماشالله ارجمندى ها كه تقريبأ همه  جوان و تحصيل  كرده ميباشند ، نظر ايشان در مورد جايگاه  هنر  مادر شان چه ميباشد. ممكن است كه يكى از انها جايگاه  مادر شان  را  اختيار كند؟

جواب : آقاى جوهر عزيز

‎ اولاد هايم متولد كشور شاهى هالند هستند  شوهرم تحصیلات  خود را در کشور تایلند تمام نموده 

‎در قسمت هنر  و ‌هنرمند ذهن روشن دارند هنر سینما را به معنی واقعى آن ارج میگذارند 

‎به هنرم افتخار می‌کنند اینکه خودشان علاقمند  هنر سینما هستند يا نه ، بايد گفت ، نخیر 

‎هر کدام شان رویأ های بلند خودشان را بر سر ميپرورانند، خوش دارم كه براي رسيدن هداف خود شان انها را كمك كنم .

 

‎سوال؟ بانو  اديم شما كه در بيش از  نو فلم افغانى نقش آفريده ايد، ميشود به طور اخص بگويد كه در كدام فلم نقش تانرا بهترتر ايفأ و خود را راحت تر احساس ميكرديد؟ و كدام فلم  تان مورد تفوق  بيشتر تان قرار دارد؟

 

‎جواب:فکر کنم همه هنرپیشه ها تقريبأ احساس مشترک دارند  وقتکه فلم خود را روی پرده سینما می بیند  و میگویند کاش این فلم دوباره ساخته شود که نقش خود را بهتر تر بازی کنم. اينكه كدام فلمم را بيشتر ميپسندم  

‎فلم برای مردم ساخته می شود هر فلمی که مورد پزيرش مردم باشد آنرا ميپذيرم و دوست دارم. 

‎من همیشه گفته ام من هنرمند نبودم ونیستم اصلا تجربه هنری واگاهی مسلکی  نداشتم 

‎زمانیکه  خود را روى پرده سینما يافتم احساس کردم كه میتوانم یک هنرمند خوب شوم به شرط که هنر سینما را به طور مسلکی آن بیاموزم آگاهی هنری خود را ارتقأ دهم و زياد مطالعه كنم به همين منظور بود كه برای دفاع دیپلوم خود موضوع( ارتباط ادبیات با سینما) را به زبان  روسی انتخاب کرده نوشتم  که مورد استقبال استادان روسی قرار گرفت.

 

‎سوال؟ عادله جان شما كه از طريق هنر تان در محيط و اجتماع سُنتى افغان زمين شهرهِ بيش كسب نموديد، برخورد مردم  را در محيط ماحول خويش چگونه ارزيابى ميكرديد؟

 

‎جواب: آقاى جوهر  هموطنان خود را نهايت  دوست دارم، اگر بى پرده بگويم، از همه نمی توان يكسان توقع داشت 

‎شیوه رفتار ،گفتار و افکار انسانها در جهان يكسان نيست هر محيط

‎و اجتماعِ سياه و سفيدِ خود را دارد  باید قبول کرد و پذيرفت نمی خواهم از  انها   احساس بدی را به خوانندگان صفحه شما بدهم.

 

‎سوال؟ عادله جان واقعأ دستاورد هاى شما عظيم و قابل تشويق  بوده هنر نمائى در (9) فلم سينما آنهم در شرايط نا به هنجار وطن را  نميتوان دستِ كم   گرفت، ممكن است  بگويد كه بالمقابل  اين همه زحمات تان مورد تفوق مقامات دولتى  و ياهم غير دولتى وقت قرار گرفته ايد يا خير ؟

 

‎جواب:بلى جوهر صاحب ، يقينأ  تشويق هاى  معنوى زياد وجود داشت . منجمله  دوكتور نجيب الله فقيد ريس جمهور قبلى افغانستان چندین بار  در بيانيه هايشان به طور  اخص از من نامبرده  وتقدير نامهء از  مقام رياست جمهورى مزين به امضاى آن  به من اعطأ گرديده. 

‎محترم شهيد (دوكتور نجيب الله)    در رشد و ارتقاى هنر سينما نظر 

‎ .نيك و فراخ داشت 

(روحش شاد باد )

 

‎سوال؟بانو عادله جان عزيز ، هر كه در زندگى اش خاطرات تلخ و شيرينى دارد ميشود كه شما همچو خاطرات خويش را با خوانندگان مصاحبه تان شريك سازيد.

 

‎جواب؛  بگذاريد آقاى جوهر كه گواهِ اين راز پوشيده و پنهانى ام  خودم باشم و آنرا با دوستان و عزيزان ميهنم به خط و كتابت خود تشرح وشريك سازم .چندین سال است كه مصروف نوشتن خاطرات زندگیم هستم انشاءالله به زوديها  آنرا اكمال  و با   هموطنانم شیریک  خواهم ساخت و آن درسی بزرگی  برای آینده سازان کشورم خواهد بود.

 

‎سوال؟  عادله جان به عنوان سوال اخير هر كه در زندگى اش آرزوى را  بر سر ميپروراند ، بى گمان همچو يك آروزى ممكن در  خواب و خيال شما هم خطوركند، ميتوانيد از آن  ياد آور شويد

 

‎جواب:  بلى جناب جوهر صاحب ، آرزو داشتم از طریق آسمان هنر سینما براى زنان وطنم فرشتهء نجات باشم 

‎ می خواستم ، درد و الام هر زن افغان را عميقأ احساس و از طريق هنر خويش به تصویر بکشم ،درد  و رنج هاى بيشمار شانرا با خودم تقسيم  کنم اما دريغا كه اين  آرزو و ساير آرزو هايم نقش بر آب شد ، دشمنان وطن سر نگون باد که غرق دریاىِ درد های خود شدم، هنوز هم

‎آرزومندم روزی آرزو های خود را  براوارده سا خته بتوانم

 

‎ممنون جناب جوهر صاحب عزيز  از حوصله مندى و سوالات پرمفهوم و  پرمحتواى تان.

 

‎ تشكر از شما بانوى فرهيخته و فرزانه  

‎كه وقت گذاشتيد و ساعاتِ چند بطور خستگى ناپذير پاى تلفون نشسته به سوالات دوستان و علاقمندان هنر خويش پاسخ    ارائيه فرموديد.

‎مصاحبه كننده

🇦🇫 خيرمحمد(جوهر)

 

فلم هايكه بانو  اديم در آن نقش داشته

1صبورسرباز-2- آرمان-3- مردهاره قول اس-4- پرنده های مهاجر-5-عشق من مهين من

6-فرار-7- بيكانه-8- كجراه-9-سقوط.

******

تياتر

 

پيشينه تئاتر در افغانستان به دنياي اسطوره‌ها برمي‌گردد. علاوه بر آيين‌هايمذهبي ـ بيشتر بودايي ـ سنت‌هايي مانند قصه‌خواني، نقالي، تمثيل و اجراينمايش‌هاي مضحكه نخستين جلوه‌هاي شكل‌گيري آيين‌هاي نمايشي درافغانستان هستند.

شايد يكي از قديمي‌ ترين انواع نمايش افغاني معركه‌هايي به نام سادوهابودند كه در كابل قديم ـ پايتخت افغانستان براي عموم مردم اجرا مي‌شدند.

در اين دوران قصه‌گويان، راويان و شاعران مديحه‌ سرا قصه‌هاي ليلي ومجنون، امير حمزه، مشدي عباد و... را در كوچه و بازار با حركات دست وسر و بدن به صورت نقل‌هاي نمايشي اجرا مي‌كردند. گاه افسانه‌هاي"كريم‌خان دراي"، "وامق و عذرا" و جنگ‌نامه‌ها نيز توسط نمايشگران و باكمك نوازندگي دسته‌هاي موسيقي روايت مي‌شدند؛ در واقع همين شكل‌هاينخستين نمايشي سادوها بودند كه زمينه‌هاي شكل‌گيري تئاتر در افغانستانرا فراهم كردند.

افغان‌ها همچنين در نمايش‌هاي كارناوالي با عنوان "سائين‌ها" با چهره‌هايعجيب و غريب ظاهر مي‌شدند. سائين‌ها عموما در مراسم‌هاي شاد وعروسي‌ها اجرا مي‌شدند و نمايشگران آن سعي داشتند تا با حركات مضحكو گفتار طنزآميز مردم را در مراسم‌هاي شاد عمومي بخندانند.

در سده سيزدهم سنت تمثيل يكي از پرطرفدارترين شيوه‌هاي نمايش افغانيدر دربار بود.

"فقير احمد" ملقب به مجلس آرا، اين سنت‌ها را دنبال كرد و به آنها اهميتزيادي داد. وي رويدادهاي تاريخي و گاه داستان‌هاي ملي را همراه با اشعاررزمي كه به آنها اضافه مي‌كرد  به گونه‌اي تمثيلي و نمايشي روايت مي‌كرد.

تئاتر به شكل امروزي، همزمان با استقلال افغانستان در اين كشور به ويژهدر دو شهر مهم كابل و هرات (نزديك‌ترين شهر بزرگ افغانستان به ايران) زمينه‌هاي شكل‌گيري و تكميل خود را طي كرد. بسياري از مورخان فرهنگافغانستان "صلاح‌الدين سلجوقي" را كه در هرات زاده شده است، بنيانگذارتئاتر در هرات و كابل مي‌خوانند.

از پيشگامان هنر نمايش در افغانستان مي‌توان "عبدالغفور برشنا" كارگردانو نمايشنامه‌نويس معروف را نام برد. عبدالغفور در تمثيل، بازيگري ونمايشنامه‌نويسي شاگردان بسياري را آموزش داد و در نخستين سال‌هايشكل‌گيري نمايش كه بيشتر مردم به ديده ترديد و با نگاهي استهزاء‌آميز ازآن ياد مي‌كردند، مي‌كوشيد تا با بهره‌گيري از ابتكارهاي گوناگون اين هنر رابه جايگاه شايسته و در خور آن نزديك كند. نخستين نمايش‌ها در دوره امانيو پس از آن با راهنمايي‌هاي سلجوقي و برشنا بر صحنه‌هاي گوناگون اجراشدند. نخستين نمايشي كه در ننداري (تماشاخانه) دروازه لاهور اجرا شد،نمايش خنده‌داري برگرفته از قصه‌ها و افسانه‌هاي پادشاهان كهن بهكارگرداني "جبار رنگمال" بود. در همان سال‌هاي نخست يك گروه نمايشي بهسرپرستي "علي افندي" تشكيل شد و اين گروه به تدريج نمايش‌هايي را درولايت "پغمان" در همسايگي كابل در سينما بهار به روي صحنه بردند.

"علي افندي" افزون بر نوشتن چند نمايشنامه و ايفاي نقش در نمايش‌ها بهگفته‌اي، بعدها لقب يك كارگردان را هم به خود اختصاص داد.

نمايشنامه "مادر وطن" نوشته "غلام حضرت‌كشان" از نمايش‌هاي تئاتر"پغمان" بود كه براي نخستين بار در آن مردي جوان، نقش زني را بر صحنهتئاتر افغانستان بازي كرد. اين سنت تا زماني كه زنان بازيگر به نمايش‌ها راهنيافتند، ادامه داشت. "عبدالغياث" و "محمود فرخ‌ افندي" نيز بعدها جزو آندسته از بازيگران افغانستان بودند كه در نمايش‌هايي نقش زن‌ها را بازيكردند. آخرين نمايشي كه در دوره نخست رونق تئاتر در افغانستان اجرا شد،"سقوط اندلس" به كارگرداني "علي افندي" بود.

هدف اصلي و اساسي نمايش‌ها در افغانستان به ويژه در دوره نخستبيداري مردم، تشويق به نيكي و دوري از خرافات و نا آگاهي؛ پرورش روحيهميهن دوستي و تأمين وحدت ملي بود. اهدافي از اين دست، بدان جهت كهجنبه آموزشي هنر تئاتر را پررنگ‌ مي‌كردند، سبب‌ساز حضور بسياري ازكارگردانان وزارت معارف و وزارت دربار در نخستين نمايش‌هاي افغانستانشدند.

شكوفايي دوباره تئاتر در افغانستان احتمالاً با سال بنيان نهادن "پوهنيننداري" در سال 1322 شمسي و به همت انجمن ادبي همزمان است. در ايندوره نمايش‌هايي هم در "ليسه" (دبيرستان‌ها) توسط دانش‌آموزان اجرامي‌شد و تئاتر رفته رفته پايگاه‌هاي گسترده‌تري در ميان عموم مردم پيدامي‌كرد. از جمله نمايش "متخصص" به كارگرداني "عبدالرشيد لطيفي" كهيكي از برجسته‌ترين چهره‌هاي تئاتري و پدر تئاتر افغانستان ناميده شدهاست. اين نمايش، اجرايي انتقادي درباره زندگي فلاكت‌بار كسي بود كه ازكودكي به تركيه رفته و فرهنگ و زبان خود را فراموش كرده‌ است؛ او حرفه‌ايبي‌ارتباط با نيازهاي جامه خودش آموخته و حالا ناتوان از انجام هيچ‌كار، درفقر و تنگدستي زندگي مي‌كند. اين نمايشنامه در سال 1318 شمسي بهكوشش انجمن ادبي در كابل منتشر شد. لطيفي، علاوه بر اينكه برايپايه‌گذاري هنر تئاتر در كشورش تلاش زيادي انجام داد، رسماً تئاتر "پشتو" را نيز در افغانستان بنيان نهاد. اين تئاتر با اجراي نمايش "قهرمانان" كهنوشته خود "عبدالرشيد لطيفي" هم هست، در سال‌هاي پرفروغ تئاترافغانستان كار خود را به طور رسمي آغاز كرد.

لطيفي تلاش زيادي نيز براي فراهم آوردن شرايط حضور زن‌ها در تئاترانجام داد. رفته رفته و همراه با به وجود آمدن گروه‌هاي نمايشي ديگر كه براياجراي نمايش‌هاي نو و سنتي گردهم آمده بودند و با تشكيل دوره‌هايگوناگون براي آموزش فنون مختلف تئاتر مانند چهره‌پردازي، طراحي صحنه،نورپردازي و... در كنار فزوني يافتن شمار كتاب‌هاي تأليف و ترجمه شدهدرباره تئاتر، نمايش در افغانستان رونقي دوباره گرفت. بنيان يافتن مؤسسههنرهاي زيبا و مركز هنرهاي نمايشي كابل در آن، از ديگر عوامل مؤثر دررشد تئاتر افغانستان بود و با فزوني گرفتن شمار اجراها صحنه‌هايي بيشتربراي تئاتر آماده شد.

در سال 1336 شمسي سالن تئاتري به نام "زينب ننداري" براي بانوانساخته شد و نخستين زني كه به تئاتر راه يافت با نام "حبيبه عسگر"، نمايش"سه تابلو" را براي اين سالن به روي صحنه برد. در اين دوران نمايشنامه‌ها[:sotitr1:]بيشتر به دست بازيگران نوشته مي‌شدند.

يكي از نمايشنامه‌هايي كه در سال‌هاي رونق تئاتر افغانستان نوشته شد،"فرزندان آريانا" در يك پرده بود كه "عبدالرحمان پژواك" آن را براي پخش ازراديو نوشت. اين اثر از نخستين نمايشنامه‌هايي بود كه به شكل مستقل چاپشد و در آن هيچ زني بازي نداشت. پژواك بعدها هدف از نوشتن و چاپ ايننمايش را دامن زدن به وحدت ملي اعلام كرد.

نمايشنامه "وفاي زن" نوشته "كوشان" براساس يك داستان واقعي در همينسال‌ها نوشته شد كه سال‌ها بعد از تاريخ نگارش آن چيزي در حدود 50  باراجرا داشته و از نخستين آثاري است كه شخصيت زن در آن راه‌ يافته است. اين نمايشنامه، همچنين دومين نمايشنامه‌اي است كه مستقل منتشر شدهاست؛ نويسنده در "وفاي زن" با بهره‌گيري از گره‌هاي مناسب در جريانداستان، روايتي طولاني اما پركشش  را در نكوهش ازدواج‌هاي اجباري وافكار و رسوم كهنه و سنتي افغان ارائه كرده است.

تئاتر افغانستان اگرچه در حوزه نقد و نظر چندان كه بايد رشد نكرده، اما دردوران شكوفايي‌اش منتقداني هم داشته است، "جلال نوراني"، "رفيقيحيايي" و...

"رفيق يحيايي" علاوه بر نقدهايي نوشتاري در مطبوعات و روزنامه‌ها، زمينهرا براي رشد نقد راديويي فراهم كرد و بعدها به عنوان بنيانگذار تئاتر كودك ونوجوان در افغانستان شهرت پيدا كرد.

نمايش افغانستان علاوه بر رونقي كه در سال‌‌هاي نخست داشت، بار ديگرپس از گذشت دو دهه از زمان پيدايي آن در سال‌هاي بيست، به اوج رسيد. اما دوره دوم رونق نمايش در اين كشور چندان دوام پيدا نكرد و پس از يكي،دو دهه جريان ترقي و رشد تئاتر در اين كشور رو به افول گذاشت.

نخستين دليل اين افول را بسياري از مورخان فرهنگي افغان، آن دانسته‌اندكه بيشتر نمايش‌ها در كنار موضوع‌هاي اخلاقي و تربيتي، موضوع‌هايياجتماعي با لحن انتقادي نيز داشتند كه در ميان آثار لطيفي و برشنا اين نوعنمايشنامه‌ها به وفور وجود دارند. حساسيت و تعصب حكومت به خاطرپيدايش چنين فضايي باعث دور شدن هنرمندان از صحنه تئاتر شد. دليل دومهم جنگ و مبارزه‌هاي قومي افغان‌ها بود كه باعث شد هنر تئاتر رفته رفته بهحاشيه رانده شود.

اما نمايش و آيين‌هاي نمايشي در افغانستان قدمت تاريخي دارد؛ در زمان"پما پادشاه" با مراسم تاجگذاري و روزهاي نهال نشاني دهقان‌ها، الاغ‌ها واسب‌هاي تندرو و گاو و گوسفندهاي چاق را با تزيين پارچه‌هاي رنگي توريمسابقه به نمايش مي‌گذاشتند. در زمان حمله اسكندر نيز، براي جنگ‌هايمغلوب كننده، افغان‌ها به طور دسته‌جمعي سوار اسب‌هاي تندرو شده و بهطور نمايشي به لشكريان مقدوني حمله مي‌بردند و آن‌ها را از اسب‌هايشانربوده و به زمين مي‌‌انداختند. پس از رفتن اسكندر، نمايش "بزكشي" كه هنرنمايشي و هيجان‌انگيزي بود در افغانستان رواج يافت كه تا به امروز نيزادامه دارد.

پيش از ورود اسلام به افغانستان، مردم اين كشور بودايي بودند و مراسمخدايانشان را جشن مي‌گرفتند و نمايش قرباني به پا مي‌كردند كه آثاري ازاين مراسم در كاوش‌ها و حفاري‌هاي شهرهاي مهم افغانستان پيدا شدهاست.

پس از اسلام، در عصر تيموريان، مراسم عشق و ازدواج "ملامحمد" و"عايشه" در نمايش‌هاي افغاني به صورت تمثيلي اجرا مي‌شد و با ظهور"سلطان محمود غزنوي" و "سلطان مسعود غزنوي" حماسه‌سرايي فردوسي،رزم جويي‌هاي رستم و اسفنديار و داستان‌هاي شاهنامه فردوسي نيز درنمايش‌هاي افغاني وارد شدند.

در سال‌هاي رونق تئاتر افغانستان، يك گروه هنري محلي به رهبري استاد"رمضان" كه كمدين مشهوري بود به وجود آمد، اين گروه با نواختن ساز ودهل نمايش‌هاي ميداني را بدون متن و نوشته ـ به صورت بداهه ـ و با نام"سيل" (دلقك بازي) براي مردم اجرا مي‌كردند. اين اجراها بيشتر انتقادي،خنده‌دار و اجتماعي بودند و تماشاگران فراواني داشتند.

در هرات باستان ـ قبل از آغاز تئاتر ـ نمايشنامه‌هاي عروسكي به نام "لوپوتك" بازي بدون سالن، توسط شخصي به نام "حاجي محمد صديق سنتوري" درمحل بازارچه قندهاري‌هاي اين شهر و در خانه شخصي وي، با همكاريشاگردانش و نواختن سنتور اجرا مي‌شد كه علاقه‌مندان زيادي داشته است.

صحنه نمايش "لوپوتك" عبارت از يك ميز و يك كمد بود كه "لوپوتك"ها توسطتارهاي سيمي از زير ميز رهبري مي‌شدند. "لوپوتك"ها با لباس محلي رويميز حركت مي‌كردند. نمايش‌هايي چون "گرگ و شغال"، "رئيس و ماموركاتب" و... از جمله آثار "لوپوتك" بودند كه در اين دوران اجرا شده و مورداستقابل قرار گرفتند.

بعد از كوتادي هفت ارديبهشت در افغانستان، هنرمندان اين كشور پراكندهشدند و بسياري از آن‌ها به كشورهاي ديگر مهاجرت كردند. از جمله "غلاممحمد فرحت" كه به ايران رفت و نخستين مهاجر افغان بود كه در ايران ـ درتنظيم جمعيت اسلامي ـ به تهيه درام و فيلم‌نامه پرداخت. در عين حال مهم‌تريناثر دوره تئاتري دوم افغانستان درام منظوم "صبح سعادت" نوشته"عبدالواحد" و چند تن از شاعران هرات است. اين درام منظوم، شامل چهارپرده است كه اشعار پرده اول آن بر وزن شاهنامه فردوسي؛ اشعار پرده دومكه در آن قسمتي از بيانيه روز 26 تير 1352 رئيس دولت و بنيانگذارجمهوريت به رشته نظم درآمده بر وزن يوسف و زليخاي جامي؛ اشعار پردهسوم بر وزن مخزن‌الاسرار و پرده چهارم بر وزن مثنوي مولاناي بلخي است.

اين درام نخستين درام منظوم است كه در ايران نيز به نمايش درآمده است. فعاليت‌هاي هنري در عرصه تئاتر به مدت 14 سال در هرات متوقف بود وليپس از پيروزي انقلاب اسلامي افغانستان و با ورود "غلام محمد فرحتهروي" به افغانستان (بعد از سال‌ها مهاجرت) تئاتر افغانستان حيات هنريخود را از نو آغاز كرد.

 

"فال‌بين‌هاي شهر ما"، "ميراث"، "كفن دزد"، "زهر سفيد" و...  فعاليت‌هايجديد تئاتر است كه در هرات از نهم دي‌ماه سال هزار و سيصد و هشتاد آغازشده و با وجود نداشتن جاي تمرين، دكور، گريم و امكانات ديگر اجرا ووسايل حمل و نقل در همين مدت بيش از 35 نمايشنامه تلويزيوني و 20 نمايشنامه راديويي توليد شده و 15 آهنگ ميهني به صورت سرود دستهجمعي در افغانستان اجرا شد.

 

"آقا مراد"، "خانه ميداني"، "عكاسي"، "فريب" و... فيلمنامه "فرجام اعتياد" و... از جمله متون نمايشي و سينمايي جديدي هستند كه تا به حال درافغانستان توليد و ساخته شده‌اند.

******

چهره های آشنا

مصاحبه کننده خیرمحمدجوهرعضو كميته نشرات افغان اكادمي

از كشور آلمان

(ياسمين يار مل كيست؟)

 

خواننده گان عزیز و سروران  عالیقدر بیاید پای صحبت هنرمندِ بنشینیم که سالیان دراز در اقلیم سینمای کشور همچو ستاره تابان  می درخشد. هنر اش را در خدمت مردمش قرار داده و در عمل بخاطر دفاع از اهداف وآرمانهای که مردمش  را از سیاه روزی به سوی جامعه انسانی رهنمون میسازد  از هیچ نوع سهم شایسته دریغ نمیکند .

 بلى سروران گرامى درست (53)  سال قبل  در حاليكه پاغنده های  برف  لحاف سفيداش فضاى بلخ باستان را پوشيده بود ٫مادرى که ده طفل اش را پیا پی  حین زیمان از دست داده بود ٫ يازدهمين طفل اش  یاسمین یارمل) را در سال (1345)زنده به دنيا آورد  او با ناز و نعمت زندگى بزرگ شد و هنر  را از گدیگک های  زمان طفولیتش  آموخت ، اینهم شما و این هم مصاحبه یاسمین جان( یارمل )

 

سوال؟ سلام یاسمین جان

نخست از همه سپاس عميق خويش را نسبت به حضور تان در اين مصاحبه تلفونى تصویری  ابراز ميدارم.

 

جواب: سلام و صد سلام خدمت شما دوست خوبم آقای(جوهر )وخوانندگان نا زنین صفحه شما . خوشحالم که با شما هستم ، از دوست یک اشاره از ما به سر دویدن  بفرماید من حاضرم.

 

سوال؟ ميدانم اكثريت عزيزان و دوستداران هنر شما به نام و شهرت تان آشنائى دارند با آنهم بيمورد نيست كه براى خوانندگان صفحه از خود بيوگرافى پيشكش نمايد .

 

جواب:البته چرا نى با كمال ميل،

اسم من ياسمين ، تخلصم ، يارمل است ، در سال (. 1345)خورشيدي درشهر مزارشريف ديار مو لاناي بزرگ در يك فاميل روشنفكر ديده به جهان گشوده ام ، تحصیلات ابتدایی رادر  در مكتب روشانه بلخی ،و ثانوى را در سال 1362در لیسه سلطان راضیه   و تحصیلات  عالی را  در  پوهنتون بلخ انستیوت تعليم و  تربیه رشته ساينس ديپارتمنت فيزيك به اتمام رسانیده ام.

درسال 1362 ازدواج نموده ام ثمره ان یک پسر وچار دختر است پسرم مافوق لیسانس کشور هندوستان است

دختر بزرگم داکتر طب و دختر دوم محصل پوهنحى ادبیات رشته المانی و

دختر سوم محصل طب و به همين ترتيب پنجمين جگرگوشه و نور دیده ام امتحان کانکور را سپری کرده ومنتظر نتایج اش است انشاالله .

شوهرم افسر ارشد اردوی ملی بوده كه از ساليان متمادى مصروف خدمت به

مردم ،و وطن ميباشد.

 

سوال؟ به كدام لسان ها آشنائی دارید؟

 

جواب :به لسان هاى دری ، پشتو وکم و بيش انگلیسی.

 

سوال ؟ چه وقت به جهان سینما رو آوردید؟

 

جواب:زمانیکه خود  را شناختم ، عشق و درد را شناختم زندگی هنرى را ترجیع دادم تا هنرپبشه باشم و زبانی گویا و انعکاس دهندهء تاریکی ها و روشنی ها.

 

سوال؟ چه انگیزه باعث شد که شما مسلک و يا هنر سینما را انتخاب کنید مشوق شما در این راستا کیها بوده ميتواند؟

 

جواب :تحقق عدالت اجتماعي يکي از ضرورت هاي مُبرم جامعه ميباشد بخصوص سالهاست كه مردم ما از فقدان آن در جامعه افغانى رنج مي برند حتىٰ ( مادرم) زنی بود كه بدون اجازه شوهر آب را از کوزه خورده هم نمیتوانست ،سرکشی و عصیان خودم در برابر ظلم و ستم، وهدفم مبارزه علیه بی عدالتی های اجتماعی بود که   مرا وادار ساخت تا کاری انجام بدهم که اصلن دیگران كمتر جرأت انرا دارند ،از اين رو به جهان هنر سينما رو آوردم .

مشوق بيشترم در اين راستا شوهر عزيزم ميباشد.

 

سوال؟ ميشود كه از نقش آفرينى تان در اولين فلم تان نام ببريد؟

 

جواب:اولین فلم که در ان نقش بازی کردم فلم سينمائى بنام (زمین) بود که محترم جلال پیروز ، ديركتور ان بود و درمقابل قادر فرخ بازی کردم.

 

سوال ؟ تاکنون در چند فلم و کدام نقش ها رول باز نموده ايد؟

 

جواب :جناب جوهر صاحب عزیز ٫ باور کنید آمار دقيق فلم هایم را بدست ندارم هرگاه از تمامى آن نام ببرم ممكن از حوصله برنامه شما بدور باشد ، همینقدر میگویم که در افغانستان اگر بجز با یکی ویا دو کارگردان کار نکرده باشم با متباقی ٪؜99  آنها نقش ایفای نمودم . همچنین تقريبأ در اكثريت سریال ها نقش هاى متفاوت داشته ام ، و در تیاتر های بزرگی چون خانم جان ، ،عروس خونین ، سمبول قانونیت ، فردوسی ، میرویس نیکه ، ازادی ، وصد ها نمایشات کوچک تلوزیونی . که هر کدام اصافه از یک ساعت بودند نقشهای مرکزی داشته ام افتخار دارم که با بزرکترین هنرپیشه های تياتر همچو مرحوم استاد بیسد ، محترم قادر فرخ ، کریم جاوید، رشید پایا ،احسان اتیل میمونه عزال حمیده عبداله، حبیه عسکر محبوبه جباری  زرغونه ارام وثریا مژگان هنرمندان سابقه وطن عزیزم نقش آفرینی نمودم على الرغميكه من خیلی جوان بودم  در حدود 16 سال داشتم  اما  با آنهم  با چنین هنرمندانِ کار کشته خیلی برایم دشوار بود اما خدا را شکر گزارم که از ین آزمون بزرگ به موافقیت بدر آمدم.

 

سوال؟ غیر از فلم و جهان سینما.کدام مصروفیت دیگر دارید یا نه ؟

 

جواب: بلى جوهر گرامی من ٫ مدت 15 سال بصفت معلم درلیسه بی بی زینب ولیسه هاشمی برات شهر مزارشریف ،مدت یکسال معاون جوانان در سره میاشت مزارشریف وافتخار همكارى با رادیو BBC  را داشتم و دارم.

 

سوال؟ بانو یاسمین جان عزيز ماشالله ارجمندی  ها كه تقريب همه جوان و

تحصيل كرده ميباشند ، نظر ايشان درمورد جايگاه هنری مادر شان چه ميباشد. ممكن است كه يكى از انها جايگاه مادر شان را اختيار كند و یا هم کرده باشد؟

 

جواب : آقای جوهر گرامی  بجواب سوال شما باید گفت که  اولاد ها هر کدام در بخش انتخاب  مسلک  استقلال خود را  دارند .وبرای خود پیشه و مسلک های خوبی بر گزیده اند . ولی از من و هنر من حمایت  می‌کنند.

 

‏‎سوال؟ یاسمین جان  شما كه از طريق هنر تان در محيط و اجتماع سُنتى افغان زمين شهرهِ بيش كسب نموديد، برخورد مردم را در محيط ماحول خويش چگونه ارزيابى ميکنید؟

 

جواب ؛مردم عزیز افغانستان خیلی  نیک اندیش ، مردم هنر دوست وبا فرهنگ عالی هستن ، هنرمندان خود را دوست دارند . اما .... نمیشود بالای همه یکسان قضاوت نمود . چالشهای زیادی سد راه هنرمندان زن وجود دارد زنان ودوشيزه گان کمتر جرأت میکنند در عرصه سینما حضور یابند.

 

‏‎سوال؟ بانو یارمل گرامی  واقعأ دستاورد هاى شما عظيم و قابل تشويق بوده هنر نمائى در (بیش از ده ها) فلم سينما آنهم در شرايط نا به هنجار وطن را نميتوان دستِ كم گرفت، ممكن است بگويد كه بالمقابل اين همه زحمات تان مورد تفوق مقامات دولتى و ياهم غير دولتى قرار گرفته ايد يا خير؟

 

جواب: هههههههه. سوالی خوبی است جوهر صاحب ، در نظام های گذشته هنرمندان هم از لحاظ مادی و معنوی دارای امتیازات خوبی بودند که دولت تمام هنرمندان را حمایت میکرد . همه هنر مندان در مکروریانها  خانه داشتن . تقریبا شهرک هنرمندان مهیا شده  بود . خودم از نگاه مادی از طرف هيچ نظام تشویق نشديم . اما. از نگاه معنوی درسال 2010 لقب سفیر صلح ملل متحد در افغانستان را کسب کردم دومرتبه لقب هنرپیشه (برتر)  سینما و شورای عالی  هنر و فرهنگ ازطرف  وزارت اطلات و فرهنگ بمن اعطا شده  و همچنان جوایز اول. دوم ، وسوم هم از شورای عالی هنر دریافت کرده ام  که یکی از موسسین اتحادیه هنرمندان  و عضوی شورای عالی هنر  بر گزیده شده ام . سفرهای به کشور های فرانسه ،جاپان ،ازبکستان تاجکستان ، هندوستان ، وکشور مالیزی داشته ام که  همه اینها  جنبه تشویقی  پنداشته میشود.

 

سوال؟بانو یاسمین جان عزيز ، هر كه در زندگى اش خاطرات تلخ و شيرينى دارد ميشود كه شما همچو خاطرات خويش را با خوانندگان مصاحبه تان شريك سازيد.

 

جواب :زندگی مانند سراب است گاهی خوشی و گاهی غم هر لحظه ای از زندگی ام خاطره است . در خاطرات خوب و بد غرق و گم هستم از همچو خاطرات كتابى بايد نوشت به چار سطر نبشته اکتفا نمیکنم. ....

 

‏‎سوال؟ ياسمين جان فرزانه به عنوان سوال اخير هر كه در زندگى اجتماعى آرزوى را بر سر ميپروراند ، بى گمان همچو يك آروزى ممكن در روياى شما هم خطوركند، ميتوانيد از آن  نام ببرید ۰

 

جواب جوهر صاحب صلح و امنیت از جمله نیازهای فطری بشری است كه از سالهاى سال آنرا بسر ميپرورانم.

بی گمان در این تراژدی غمبار وطن  مردم قربانی اصلی نا امنی ها هستند، ديگر نميخواهم اشك يتمان، آه و ذجه مادران را ببينم، ديگر نميخواهم اولاد اين خاك پى لقمه نانى نالان و سرگردان به هر كوچه و پسكوچه فداى هوس هاى شوم حاكمان تشنه به قدرت شوند

 

‏‎ممنون جناب جوهر صاحب عزيز از حوصله مندى و سوالات پرمفهوم و پرمحتواى تان.

 

‏‎ تشكر از شما بانوى فرهيخته و فرزانه ‎كه وقت گذاشتيد و ساعتها بطور خستگى ناپذير بطور لایف پاى تلفون نشسته به سوالات دوستان و علاقمندان هنر خويش پاسخ ارائيه فرموديد.

******

    د مينې او ښکلا د ستر څښتن په سپېڅلي نامه
    د شعر او ادب درنو مينه والو


مينه او سلامونه
دا ځل مو د هيواد له خوږژبي  او نوموتی شاعر او لیکوال ښاغلي امان الله نصرت صيب سره د ټليفون له لارې  يوه په زړه پوري مرکه کړې چې ستاسو پام ورته رااړوو۰ له هر څه نه مخکې له محترم نصرت صیب څخه نړۍ نړۍ مننه کوم چې سره له ډیرو بوختياوو او کارونو ېې زما د مرکې بلنه ومنله او په ورين تندي ېې زما پوښتنو ته ځوابونه راکړل۰
نصرت صیب په رښتيا هم د پښتو ادب د اسمان ځلانده ستوری دی او خوږه، روانه او کره شاعري کوي او هره وينا ېې په تول پوره او په ادبي او هنري رنګونو ښکلې او پسوللې ده۰
نصرت صیب په خپله شاعرۍ کې د فن او هنر دواړو خيال ساتلی دی او تل ېې د خپلې ټولنې او خلکو د ژوند بېلابېل حالات او پېښې په ډیر مهارت انځور کړي او  خپل قلم ته سپارلي دی ۰
که مونږ د ښاغلي نصرت د شاعرۍ هرڅومره ستاينه او ځلونه وکړو بیا به هم کمه وي خو مخکې له دې چې د نوموړي مرکه له تاسو درنو دوستانو سره شريکه کړو  د ښاغلي ودان خليل هغه لیکنه ستاسو مخې ته ږدو چې د ښاغلی نصرت صیب په فن او هنر غږېدلی او خپل نظر ېې په ښکلو او شاندارو ټکو کې څرګند کړی دی۰

په ډیره مينه 
پروين رحمتي

    ښاغلی امان اللّه نصرت د خپل فن په رڼا کښې
    ليک:  واجد ودان خليل

د فنون لطيفه د نوروقسمونو په شان شاعري هم يو الهامي فن دی دا د اللّه پاک له اړخه يوه ورکړه او انعام دی چې په چا وشي ـ خو بيا په کسب، مشق، رياضت او مطالعه دغه فن د کمال  او معيار تر اوچتو پړاوونو ورسېږي ـ شعر ليکل هسې هم ډېر ګران کار دي او بيا ښۀ شعر تخليق کول او په عوامو او خواصو باندې خان پېژندل او منل لا ډېر مشکل او له ستونزو ډک دي ـ د قسمت او برخې خاوندان به دا محاذونه او کوتونه سر او فتح کوی ـ د زلمي ليکوال او محقق اياز اللّه ترکزي تحقيقی او تنقيدي کتاب " د ډاکټر شېر زمان سيماب د فکر او فن هنداره" کښې پروفيسر علي خېل درياب په صفحه ۱۴۶ ليکي چې " دغه رنګ شاعري د پښتو شعري ادب کښې خال خال بيا موندے شي چې د جانانه رنګونو نه چڼ وی او د محبت په خوشبوګانو کښې خيشته وي ــ د وخت نبضونه پکښې، د زمانې زړۀ پکښې درزېږي ـ ناوياته تجربې پکښې غزونې کوي ـ د مشاهداتو ژورې پکښې ښکاري ـ جذبې پکښې ژبې کوي ـ احساس پکښې په غورځنګ وي ـ الهامي کېفيات پکښې غوترېږي او د لا شعور بدرۍ پکښې د تخيل مشاطې داسې سنګار کړې وي چې د وجدان د سيف الملوک خولۀ ئې تش په ليدو هم اوبۀ اوبۀ کېږي ـ دغه شاعري فی الحقيقت ښۀ شاعري وی چې د جمالياتي خوږو سره سره د مقصديت سره او رنګونه هم لری ـ د مقصديت دغه سرۀ په اصل کښې د هغه شاعرانو په برخه کېږی څوک چې د عصري شعور د ادراک په رڼا پور معمور دی ـ هم دغه رڼا وی چې يو شاعر شتۀ کوي، امر کوي او په هر چا ئې مني ـ ښاغلي امان اللّه نصرت د برې پښتونخوا هغه نوموړی شاعر او ليکوال دی چا چې د شعوري هڅو، مقصدي او هنري شاعرۍ په زور نۀ صرف ځان پېژندلے دی بلکې منلی ئې هم دی ـ ښاغلی امان اللّه نصرت ېو فعال، ويښ او بېدار مغزه شاعر دے ـ د هغۀ په سينه کښې يو دردمند او حساس زړۀ درزېږی ـ هغۀ په يو داسې وخت او منطقه کښې سترګې غړولې دی چرته چې د تېرو څلوېښتو کالو راهيسې د جنګ اورونه بل دي ـ په دغه اورونو کښې هغۀ د خپل هېواد وګړي او د هغوی خوشحالۍ او ارمانونه لو لپه ليدلی دي ـ د دغه درد درد او څړيکې څړيکې ماحول او حالاتو عکس العمل او انځور ګري کۀ د هغۀ په شاعرۍ کښې څرکونه وهی نو دا د تعجب خبره نۀ ده بلکې دې هر څۀ نه د هغۀ متاثره کېدل يو فطری امر دی ځکه چې هغۀ دا هر څۀ د سر په سترګو ليدلي او د زړۀ په سترګو ئې محسوس کړی دی او بيا ئې د قلم په ژبه د کاغذ په سبنه شيندلی دي ـ خو داسې هم نۀ ده ـ د هغۀ شاعري صرف د ياس او نا اميدۍ هنداره هم نۀ ده بلکې د اميد رناګانې هم پاشي او خپل اولس ته د روڼ سحر او تابناکه منزل لار هم ښايی ـ هغه چې په کوم چاپېريال کښې د ژوند شپې ورځې سبا کوي نو د هغې حقيقي تصوير وړاندې کول هم د هغۀ مجبوری ده ځکه چې هغه يو حقيقت پسند او حساس شاعر دی او په دې هر څۀ سترګې پټول ئې ضمير نۀ برداشت کوي ـ هغه د ټولنې د ضرورتونو او تقاضو نه نۀ صرف خبر دی بلکې شعوری ادراک ئې هم لری ـ هغه کۀ يو خوا د خپل غم ځپلی او دردېدلي اولس په دردونو او ښکې توېوی نو بل خوا د مينې ترانې هم زمزمه کوي ـ د ګل او بلبل قصې ئې هم وئېلې دی د عشق او محبت رنګونه ئې هم پاشلي دي د ساقي او مېخانې تذکرې ئې هم کړې دي ، د فطري او انساني ښکلا سندرې ئې هم وئېلې دي ـ د هغۀ شاعري محض لفاظي نۀ ده بلکې د فن او هنر په تله پوره، کره، معياري او کوټلې شاعري ئې کړې ده ـ د بديع او بيان په کالو ئې تر خپله وسه سنګار کړې ده ـ ښکلو ښکلو ترکيبونو، تشبېهاتو او استعاراتو ئې د شاعرۍ خوند او رنګ لا زيات کړی دےیـ شاعری ئې د پېغام نه لبرېزه په حقائقو او واقعتونو اډاڼه لري ـ هغۀ په روانه، خوږه او پسته ژبه شاعري کړې ده خو د فکر او خيال الوت ئې هم د کتو دی ـ نوی نوی مضامين او رنګين خيالونه د هغۀ د شاعرۍ خاصه ده ـ لکه څنګه چې مخکښې اووئېل شو هغه چې په کوم ماحول کښې ژوند کوی نو د هغې حقيقي تصوير وړاندې کوی خکه خو وائی:
په بې دردۍ بيا انسانان وژنې
په څۀ وحشت زاړۀ ځوانان وژنې
د خولې اهونه ئې تر عرشه رسي
ظالمه ولې مظلومان وژنې
د خپل هېواد په درد درد او څړېکې څړېکې ماحول کښې چې خپل ارمانونه په دار وينی نو داسې وايي:
چا مو سوی ارمانونه په دار کړي
وخته بيا مو چا سرونه په دار کړي
نن خو بيا د ېو څو ښکلو جنازې وې
نن ئې بيا د ژوند رنګونه په دار کړي

او هم دغه درد او کېفپت به بل ځای کښې داسې بيانوي:
دې زخمي زخمی وطن کښې هرې خوا ته سرې لمبې دي
دلته نشته په پګړېو کښې غنچې د ګلابونو
دلته نشته رڼاګانې دلته نشته ښکلاګانې
په دې ښار کې دی هر خوا ته اديرې د ګلابونو

هغه صرف ساندې نۀ وائي چې ګنې په خپله هم ژاړی او اولس هم د ځان سره ژړوي بلکې د روڼ سحر او سوکاله ژوند زېری هم ورکوی:
جوړ شور ماشور شو بيا د مارغانو
هر خوا نغمې شوې د بلبلانو
وخت د خوښۍ شو وخت د خندا شو
خورې وږمې شوې د سرو ګلانو

هغه خبل اولس ته د کاميابۍ او سوکاله زوند کنجې په ګوتو کښې ورکوي او ورته داسې وائي

سينګار ځانونه په علم و فن کړئ
جوړ ښکلې خاورې نه بيا ختن کړئ
ډېوې کړئ بلې د علم و پوهې
د نړۍ ناوې مو ګران وطن کړئ

خوشحال بابا تل د پښتنو نفاق او ځان ځاني ژړلې ده او په جار ئې وئېلي دي چې
هره چار د پښتانۀ تر مغل ښۀ ده
اتفاق ورڅخه نشته ډېر ارمان دی

يا دا چې:

اتفاق په پښتانۀ کښې پېدا نۀ شو ګڼې
ما به د مغل ګرېوان پاره کړ

خو د نن شاعر امان اللّه نصرت په دې حواله ډېر خوشبين دی او خپل قام او خلکو ته د ملي وحدت زېري ورکوی اللّه دې وکړی چې پښتانۀ يو موټی او يو قوت شي
نصرت صيب وائي چې
ملی وحدت ملي تړون لرو مونږ
خپلو منځو کې پېوستون لرومونږ
اوسېږو يو تر بله وروڼو غوندې
په ېوۀ کور کښې ګډ ژوندون لرو مونږ
بل ځای کې وائي چې
د تور او سپين په نوم بېلېږو کله
نوک او ورۍ يو جدا کېږو کله
غليم هرڅو کۀ د سيسې جوړې کړې
مونږ له ېو بله پردی کېږو کله

د خپل قام د ننګ او مېړانې ذکر په دې ټکو کوی:
له ننګه ډک دی مېړني افغانان
ورکوي هر وخت قربانی افغانان
تورو او سرو لره ئې سر ټيټ نۀ کړ
شول له وطن نه سپېلني افغانان
هغه په خپله سينه کې يو حساس او د مينې ډک زړۀ لری د چا سره بغض او کينه نۀ لری او په نوم انسان ئې خوښ دی
زما سپرلي زما ګلان خوښېږي
لکه خپل کور مې دا جهان خوښېږي
زړۀ کښې کينه زړۀ کښې نفرت نۀ لرم
زما په نوم هر يو انسان خوښېږي

خپل محبوب ته چې په فرياد او زارو شي نو داسې نغمه طراز شي
راشه په خندا شه ماته وګوره
بس دی نور پخلا شه ماته وګوره
بې له تا نه چا ته سترګې واړوم
درد ته مې دوا شه ماته وګوره

يا داسې وائي چې:
نن دې بيا کلي ته ډکې سترګې راغلم
نن دې بيا ګوره په غلا سوري ته ناست يم

د خپل پښتون خصلت په رنګ کې د افتونو قصې داسې رنګوی:
دي ډک له الفتونو زمونږ زړونه پښتانۀ دي
دا خاوره پښتنه ده او دا غرونه پښتانۀ دي
ستا مينه به جانانه د زړګي په وينو پالم
دا ژبه د افغان ده دا لوظونه پښتانۀ دي

دې نه علاوه هم ډېر داسې شعرونه دي چې د نمونې په توګه دلته وړاندې کېدی شول خو د يو مشت نمونه خروار په توګه په دې څو شعرونو اکتفا مناسبه ګڼم ـ په اخر کښې به دومره اوواېم چې نصرت صيب يو فعال، نازکخيال، وطنپال او متحرک شاعر دی ـ په ادبي اجلاسونو او دستورو کښې ښۀ په مينه ګډون کوي او د ژبې د پياوړتيا او پرمختګ دپاره خپل کردار لوبوي ـ تر دې دمه ئې پښتو شعري ادب ته پنځۀ مجموعې پېرزو کړې دي او د پښتو ادب لمن ئې پرې درنه کړې ده ـ د دغه ارزښتناکو شعری مجموعو نومونه دا دي:
۱ – د غيرت توره
۲ – د اور باران
۳ – ريښې ريښې پګړۍ
۴ – د وږمو کاروان
۵ – سلګۍ سلګۍ ګلونه
قلم ئې تاند او فکر ئې روښانه اوسه امين

 

***********************************************

دا هم د هيواد د نوماند او پياوړي شاعر ښاغلي امان الله نصرت  د مرکې بشپړ متن چې ستاسو پام ورته را اړوو:
پوښتنه:
له شعر او شاعرۍ سره ستاسو مينه او اړيکې  څنګه او له کومه وخته پيل شوې؟
زه د ښوونځي  په اووم ټولګي کې وم چې هغه وخت به د ننګرهار ورځپاڼه او همدغه راز ننګرهار او پيام حق مجلې د ښوونځي کتابتون ته هره مياشت راوړل کېدلې او ما به ېې لکه د نورو زده کوونکو په څير په لوستلو ادبي تنده ماتوله۰ د نورو مطالبو ترڅنګ به مې شعرونه هم ډیر په مينه لوستل او خوند به ترې اخيستلو  او دکتابونو او مجلو سره مې مینه  له هماغه  وخته پيل او وغزېدله۰ د همدغو فرهنګی او علمي اثارو د لوستلو اغيز او لامل وو چې زه ېې د شعر او ادب دنيا ته ورنږدې کړم  او له شعر او شاعرۍ سره ېې زما په زړه کې  نه شلېدونکې  اړيکې او مینه وټوکوله۰
پوښتنه:
لومړنې شعر مو د څه په اړه ویلی وو؟
په اتم ټولګي کې وم  د شعر ښاپېرۍ راسره ملګرې شوه او لوی خدای د شاعرۍ په فن او هنر ونازولم او د ای زما وطنه په نوم مې لومړنی شعر وليکلو چې بيا دې سلسلې پسې  غزونې وکړې او تر دې دمه راورسېدله۰
پوښتنه:
ستاسو د کورنۍ نظر ستاسو د شاعرۍ په اړه څه وو او ايا تاسو د هغوی له خوا دې کار ته هڅول کېدلۍ؟
زه په يوه علمي او روښانفکره کورنۍ کې زېږېدلی یم  او پلار مې د ښوون‎ې او روزنې په برخه کې څو لسېزې  د ښوونکي، مدیر او مفتش په توګه د هېواد د ګلاليو ماشومانو او ځوانانو په ښوونه او روزنه بوخت وو همدا لامل وو چې  زما د کورنۍ ټول غړي زما شاعرۍ ته خوښ وو او زه به ېې تل په پوره اخلاص    هڅولم او نازولم۰
پوښتنه:
له غزل پرته د شعر په نورو برخو او اصنافو کې مو هم خپله طبع ازمایلې ده؟
ډېره شاعري مې دغزل په برخه کې کړې ده خو تر څنګ ېې ما يو زيات شمير نظمونه، قصيدي، څلوريزې او چاربیتې هم لیکلي او دا لړۍ همداسې پر مخ روانه ده۰
پوښتنه:
د کومو شاعرانو شعرونه لولۍ او د کوم شاعر شعرونه مو ډیر خوښېږي؟
د بېلابېلو شاعرانو شعرونه لولم او خوند ترې اخلم۰ په پخوانيو شاعرانو کې د خوشال خان خټک، عبدالرحمن مومند، حميد ماشوخيل، کاظم خان شيدا، ګل پاچا الفت،  حمزه شینواری او نورو شعرونه ډیر خوند راکوي او خوښېږي مې او د اوسنيو شاعرانو په شعرونو کې مې هم د بېلابېلو شاعرانو يو شمير شعرونه چې په فني تول پوره او په هنري ښکلا ښکلي وي او د فن او مقصد دواړو خيال پکې ساتل شوی وي خوښېږي او په لوستلو ېې ادبې تنده ماتوم۰
پوښتنه:
ستاسو د شاعرۍ د پام وړ او مهم مضمون او موضوعات  کوم دی؟
مخکې له دې چې زه د خپل شعر په موضوعاتو وغږېږم بايد ووايم چې شاعران د قام ژبه ده چې د خپل ولس او خاورې ترجماني کوي او هغه څه چې په خپل چاپېريال کې ويني او محسوسوي ېې هغې ته ژبه ورکوي  او په سندريزو الفاظو ېې  د خلکو غوږونو ته  رسوي۰
شاعر ډېر دروند بار او مسوليت پر غاړه لري او د خپلې ټولنې د يوه عکاس او انځورګر په توګه بايد هغه څه د خپل فن پاڼو ته وسپاري چې ټولنه ورته اړتيا لري،  په چاپېريال کې پېښېږي او  وخت او حالات ېې د نوموړي مخې ته ږدي۰
شاعر د يوه حساس او سترګور انسان په توګه خپل خلک د ژوند له بېلابېلو پېښو او واقعاتو خبروي ، خپلې تجربې او مشاهدات ورسره شريکوي او د فکري او شعوري بيدارۍ او ويښتيا هڅې ېې کوي۰
شاعر هغه څوک دی چې د ټولنې په نبض پوهېږي او د ټولنې دردونه، پېښې او سړې تودې په ګوته کوي او هغه د خپل فن غېږې ته سپاري چې د تاريه برخه شي او راتلونکو نسلونو ته ېې ولېږدوي۰
شاعر  ټولنيزې بې عدالتۍ، ناخوالې، مظالم او انساني ضد اعمال په ډاګه کوي، غندي ېې،  تنقيد پرې کوي
او د خلکو پام ورته را اړوي۰ شاعر د خپلو ولس د سوکالۍ، نېکمرغۍ او پرمختګ لپاره د مينې، ورورولۍ او يووالي نغمې غږوي او خپل قام ته د ځانځانۍ او نفرتونو څخه د نفرت درس ورکوي۰
شاعر په خپل چاپېريال کې د محبت او انسان پالنې وږمې خوروي د ښايست او ښکلا رنګونه وېشي او خپل وګړي د انساني کرامت درناوي او بشري حقوقو ته د ژور احترام په لور رابولي۰
نو رښتيا هم په ټولنه کې د شاعر رسالت او مسوليت خورا مهم او ارزښتمن دی او شاعر په ټولنه کې د يوه لارښود، عکاس او مصور رول او نقش لوبوي چې سترګې پرې نه شي پټېدلای۰
ستر صوفي شاعر علامه عبدالرحمن مومند څه ښه ويلي دي:
    اې رحمانه د بلبلو ژبه زده کړه
دې نه پس بيا په صفت د ګل اندام شه

اوس به راشو زما د شاعرۍ موضوعاتو ته نو ما په بېلابېلو موضوعاتو شعرونه ليکلي او څه چې مې په خپل چاپېريال کې ليدلي او مشاهده کړي هغه مي انځور کړي او د شعر او ادب د مينه والو مخې ته مې ايښي دي۰
زما په ډېرو شعرونو  کې د افغان د اتل ولس د ملي وياړونو، پرتمونو او حماسو تر څنګ د روانو پرله پسې غميزو، تراژېديو او ورانوونکو جګړو زړه دردونکي حالات په ګوته شوي او د ګل او بلبل، ساقی او مينا، شونډو او زلفو ،بنګړو او اننګيو د ځلولو او ستايلو په ځای پکې زيات پام د وطن او ولس دردونو ته اړول شوی او د ولسي ژوند تت انځور او سوي رنګونه پکې ځای ځای ليدلی او لوستلی شۍ۰

پوښتنه:
ستاسو په نظر شعر کومه کسبي یا ارثي  پديده ده او که الهامی او خداوندی ورکړه ده؟
د ادب له رنګينو اړخونو څخه یو هم شاعري ده چې د یو قدرتي هنر په توګه د الله له لوري انسان ته ورکول کېږي۰
دا کومه میراثي خبره نه ده چې چاته له پلرونو او نيکونو پاتې شي او نه د خاندان خولۍ ده چې له يو نه پر بل سر کېښودل شي بلکه دا يوه الهي ډالۍ او سوغات دی چې په الهامي ډول د شاعر په برخه کېږي او دا ځانګړې پېرزوينه پرې وشي۰

پوښتنه:
ستاسو په نظر د شعر د پرمختګ اړتياوې څه دي او کومې ننګونې او خنډونه دي چې د شعر د پرمختګ مخه نيسي؟
شعر او ادب د يوې ټولنې د تاريخ خورا مهمه او درنه برخه ده چې د ولسونو  فرهنګي او کلتورې ارزښتونه پکې خوندي او ژوندي ساتل کېږي او هغوی ته پوهه، ويښتيا او شعور وربښي۰
د شعر او ادب له پرمختګ څخه پرته د نړۍ ولسونه نه شي کولای له نورې نړۍ سره خپلې اړيکې تودې او غښتلې وساتي او په نړيواله کچه د تاريخ په پاڼو کې وځلېږي۰
د شعر او ادب د پرمختيا او پياوړتيا لپاره بايد د شاعرانو د روزنې او پالنې ځانګړي پروګرامونه او ادبي سرګرمۍ په پام کې ونيول شي او په منظم ډول د غونډو، کنفرانسونو ، مشاعرو او نورو ادبي او فرهنګي فعاليتونو زمينه ورته برابره شي۰
د شاعرانو او ليکوالانو د علمي او ادبي اثارو د چاپ تابيا وشي او په مالي لحاظ هغوی وپالل شي او له پامه ونه غورځول شي۰
د هيواد په پلازمېنه او ولايتونو کې دي په ښوونځيو او نورو دولتي ادارو کې  فرهنګي خوني جوړي او د  مشاعرو او ادبي غونډو او  همدغه راز د  علمي او ادبي سيمينارونو او کنفرانسونو زمیڼه دې برابره شي چې په دې کار سره به د شعر او ادب وړانګې هره خوا غزونې وکړي او زمونږ د ځوان کول او نوي نسل په علمي او فرهنګي روزنه او پرمختګ کې به ګټور او ارزښتناک رول ولوبوي۰
اد د شعر د پرمختګ د لاري خنډونه او ننګونې که په لنډو ټکو کې ووايم د دولتي چارواکو نه پاملرنه او د ولس د هڅونې او ملاتړ مړژواندی دريځ او بې تفاوتي د شعر او ادب د نه پرمختګ او کم رنګۍ عمده او بنسټيز عوامل دی چې بايد د بدلون او تغير هڅې ېې وشي۰
پوښتنه:
ځوانو شاعرانو ته ستاسو پيغام څه دی؟
ځوانان د ټولنې او اولس د هيلو روښانه ډېوې دي چې د خپل لوړ استعداد او پوهې په برکت کولای شي خپله ټولنه له روانو ويرجنو او تاوجنو حالاتو را اوباسي او د هيواد په بيا رغونه، پرمختګ او سوکالۍ کې تلپاتې او نه هيرېدونکي کارونه وکړي ۰
ځوان شاعران باید د ولس د ملي شعور د بيدارولو هڅې تندې او ګړندۍ کړي او د خپلو تاريخي او فرهنګي ارزښتونو او میراثونو د خوندي کولو او ژوندي ساتلو په لاره کې هر هغه څه چې ممکن وي تر سره کړي ۰
ځوانو شاعرانو ته ښايي په ولس کې د مينې او انسان پالنې وړانګې خورې کړي،  د سولې، ورورولۍ او وطندوستۍ روحيه او حس ېې پیاوړی کړي او د هيواد په کلو او بانډو کې خپل هېوادوال د علم او پوهي د رڼا خپلولو ته راوبولي او په دې برخه کې هغوی ته شعور او د بيدارۍ سا ورګړي

د ښاغلی نصرت صیب د شعرونو يو څو بيلګې:

اوښکې
ژاړمه  دردونو  ته دې پرېښودم
څومره کړاوونو ته دې پرېښودم

ستا د هجر غم کې ليونی شومه
تورو ماښامونو ته دې پرېښودم

څنګه به مې جوړ د زړه زخمونه شي
څه  بلا غمونو ته دې پرېښودم

وخته زه ګرم نه يم چې سلګۍ کوم
وخته حسرتونو ته دې پرېښودم

نه راځي بيا تللی ژوندون نه راځي
خاورو ارمانونو ته دې پرېښودم

ای سپېره خزانه دا دې څه وکړل
سوو چمنونو ته دې پرېښودم

ما نه دې د ژوند رنګونه واخيستل
شاړو بازارونو ته دې پرېښودم

نشته د بنګړو شرنګا ترې نه راځي
تشو ګودرونو ته دې پرېښودم

څنګه زه نصرت نو اوښکې پاکې کړم
وينو وينو زړونو ته دې پرېښودم

۶/۸/۲۰۱۸
پيښور


شهيد رنګونه
چا مو ښکلي ارمانونه پر دار کړي
وخته بيا مو چا سرونه پر دار کړي
ددې غرونو رڼاګانې چا وژلي
تورو شپو مو سهارونه پر دار کړي
تاج محل د محبت مو پر اور سوی
رقيبانو  الفتونه  پر  دار  کړي
دلته هر  صياد وژلي بلبلان دي
دلته هر خزان ګلونه پر دار کړي
دلته هر منصور په وينو باندې سور دی
دلته هر جابر  فکرونه پر دار کړي
سوځېدلي  دروازې  د مکتبونو
ربه  بيا يې کتابونه  پر دار کړي
د لونګو وږمې نه راځي له ښاره
چا د ښکلو امېلونه  پر دار کړي
مات بنګړي هرخوا پراته دي په ګودر کې
چا د کلي چنارونه پر دار کړي
نن خو بيا د يو څو ښکلو جنازې وې
نن يې بيا د ژوند رنګونه پر دار کړي
نور د مينې کېسې مه ليکه شاعره
اخ نن بيا يې قلمونه پر دار کړي
هر يزيد کړي دې خاوره کې مرګونه
هر چنګیز دا ولسونه پر دار کړي
هر فرعون ته  موسی د‎ی پيدا شوی
خلاص به نه شي چا چې زړونه پر دار کړي 
د نصرت سترګې نن بيا له غمه سرې دي
چا يې ښکلي غزلونه پر دار کړي

  ۲۸/۹/۲۰۱۸
پېښور

غزل
تورو تورو شپو په سر اخيستی يم
ژاړمه دردو په سر اخيستی يم
ورک رانه تيارو کې منزلونه دي
وخته بيا ساګو په سر اخيستی يم
نن مې ټوله شپه په ويښه تېره کړه
زه د چا يادو په سر اخيستی يم
څنګه مرور زړګی پخلا کړمه
تږو تلوسو په سر اخيستی يم
نشته د زړګي ټکور مې نشته دی
ډېرو حسرتو په سر اخيستی يم
زه د چا ښکلا ته نذرانه شومه
زه د چا جلوو په سر اخيستی يم
بيا ترې ای نصرته بېنوا راغلم
بيا د غم کوڅو په سر اخيستی يم
امان الله نصرت


د بنګړو شور
بيا پسرلی شو د بهار رنګونو زور اخيستی
هره کوڅه کې په هر لار رنګونو رور اخيستی
له هرې خوا بوی د لونګو د ځونډيو راځي
د ګودرونو او چنار رنګونو زور اخيستی
ژڼو ټومبلي له شملو سره نرګس ګلونه
د غنمرنګو د رخسار رنګونو زور اخيستی
د بنګړو شور بيا د چينې لارې په سر واخيستې
د لوپټو او د دستار رنګونو زور اخيستی
بيا د سپوږمۍ له اننګو نه پلوشې ورېږي
د سپينو ستورو د مدار رنګونو زور اخيستی
ګلاب هر خوا په لپو لپو خوشبويي خوروي
وږمې نڅېږي د ګلزار رنګونو زور اخيستی
بيا په سپين غر کې په خندا شول د نارنج ګلونه
نصرته بيا د ننګرهار رنګونو زور اخيستی
۳۱/۱۰/۲۰۱۸

******


       افتتاح فلم بیرق - فلمی از مسعود هاشمی

فلم بیرق که از ساخته های مسعود هاشمی میباشد، که به تاریخ 02 /28 /2019 در حضور فرهنگیان فلم سازان و مسئولین وزارت اطلاعات و فرهنگ افغانستان در كابل افتتاح گردید.
فلم بیرق نشان دهنده وضعیت بد اطفال، بخصوص اطفال بی سر پرست در افغانستان میباشد. در حاشیه این سوژه داغ کارگردان فلم مسعود هاشمی استقلال را در افغانستان به نقد گرفته است.
فلم بیرق یگانه فلمی است که با کیفیت بلند سینمایی ثبت گردیده که برابر به معیارهای بین المللی میباشد. بعد از نمایش این فلم در کابل قرار است این فلم به جشنواره های ملی و بین المللی نیز کاندید شود.
باوجود مشکلات فراوان سر راه فلم سازان در افغانستان ،خوشبختانه تولید فلم در کشور عزیز مان توقف نیافته است.
شايان ذكر است كه فلم سازان فعال افغان همواره تلاش مي ورزند تا ، فلم های تاريخي و آموزنده تولید و در دسترس مردم قرار دهند. مسعود هاشمی فلم ساز افغان توانست، فلمی را زیر نام هدف سیاه و فزخنده درایالات متحده امریکا به نمایش گذاشته و درمیان فلم سازان ریکارد قایم نماید.


به اميد ترقي سينماي افغانستان عزيز.

******


 

 

 

 

 

مصاحبه هنری با بهترین استعداد های هنر موسیقی افغانستان

 

گزارشگر پروین رحمتی 

با سلام و درود اینک بار دیگر،پای صحبت دو برادر نازنین و محبوب مان که در یک فامیل هنرمند دیده گشوده و در رگهای شان همراه با خون موسیقی جریان دارد نشسته و از ایشان میشنویم.

بلی این دو هنرمند جوان و با استعداد جز رامین جان و عمر جان شریف کسی دیگر نیستند.

وقتی شما جریان مکمل مصاحبه را به خوانش بگیرید خود میدانید که با وجود داشتن سن بسیار جوان چقدر معلومات علمی هنری دارند.

به عنوان اولین سوال،به نظر شما موسیقی چیست؟

رامین جان جواب داده و موسیقی را چنین تعریف نمود:

موسیقی هنر بیان احساسات به وسیله ی صداهاست.

موسیقى تراوش احساسات و اندیشه‌هاى آدمى و مبین حالات درونى ، موسیقى به هر نوا و صدایی گفته می‌شود که شنیدنی و خوش‌آیند باشد.

س:- خصوصیات یک آواز خوان خوب چیست؟

عمر جان گفتند: مردمی بودن و شریک ساختن احساسات نیک با شنوده و بینینده از جمله خصوصیات خوب یک خواننده میباشد.

س:-به نظر شما صدای خوب باید چه ویژگی ها داشته باشد؟

رامین جان افزودن: برای اینکه یک خواننده ی خوب باشیم و از ویژگی هنری برخوردار باشیم، ابتدا باید یک شنونده ی خوب باشیم .

باید تفکیک سازها و صدا برداری کار را برای خودمان تجزیه و تحلیل کنیم. 
 شعر را درک و کلمات را به آن صورت که هستند باید ادا و بشنویم . 
پس در واقع برای خواننده شدن ابتدا داشتن یک گوش قوی امری است ضروری.

س:- فهمیدن و درک صدای واقعی خودی شخص یعنی چه؟

عمر جان پاسخ داده فرمودند: از خصوصیات یک خواننده این است که بتواند صدای خود را درک کند ( ناگفته نماند علاوه براینکه ما صدای خود را توسط امواج صوتی در هوا می شنویم آنها را از طریق احساس مان نیز درک می کنیم، که این امر باعث می شود پس از ضبط صدایمان برای مان ناخوشایند باشد، یا بگوییم که این صدا احساس درست در خود ندارد.
یک خواننده خوب کسی است که شناخت کافی از زیر و بم و رنگ و صدای خود را داشته باشد.

س:- اجرای درست ریتم یعنی چه؟

عمر گفت: از نکات اصلی قابل تامل دیگری که خواننده ها را طبقه بندی می کند باقی ماندن در ریتم است. 
برخی از خواننده ها با وجود داشتن صدای خوب و دلنشین ،خواندن از لحاظ زمان بندی دچار مشکل هستند و به اصطلاح از ضرب و ریتم خارج می شوند، بنابراین گم نکردن سر ضرب از نکاتی است که یک خواننده باید آنرا رعایت کند.

س:- مراحل نفس گیری و درست نفس کشیدن چیست؟

رامین جان: یکی از نکات فرعی که یک خواننده را بد نشان می دهد ” عدم تنفس صحیح و به تبع آن کم آوردن هوا در ششها'' که سبب خروج از گام و یا ضرب میشود .
در یک ملودی که ساخته میشود اصولا جاهایی برای تنفس وجود دارد که خواننده باید آنرا به مرور زمان پیدا کند و در آن جا از نفس گیری استفاده کند در یک دید کلی می توان اینگونه عنوان کرد : یک خواننده باید در خروج هوا از ششها مناسب عمل نماید ” مثلا در اجرای کلماتی که دارای حروفی همچون(( ه)) و(( س )) هستند دقت کافی نمایند که هوای درون ریه ها یا شش هایش به یکباره خالی نشود.
این مشکل در اثر تمرین مداوم روی قطعات مختلف قابل حل است . 

س:- تاثیر موسیقی بالای شنونده چیست؟

عمر جان: موسيقي، مي‎تواند روي حالات جسماني و احساسي ما تأثير بگذارد. موسيقي، از توانايي انگيزه خوب برخوردار است. قرن‎هاي متمادي از صداي موسيقي به شكل طبل و كوس و دهل براي پيش بردن جنگ‎ها و پيروز شدن در آن‎ها استفاده شده است.همین اکنون ما شاهد شنیدن آهنگهای میهنی هستیم که احساس محبت نسبت به افغانستان عزیز را به ما میدهد.

س:- از بازی های ایام کودکی تان یادی نماید؟

رامین جان که برق شادی در چشمانش نمایانگر شد خنده کنان پاسخ داد که دوره کودکی مان نیز سرشار از عشق به موسیقی بود و یگانه عامل آن والدین عزیز شان بوده که در ایام کودکی وسایل بازی شان را سامان آلات موسیقی بود. در حالیکه اکثریت فامیلها وسایل چون تفنگ و تفنگچه بدسترس نازنین های شان قرار میدهند که خود تاثیر گذار بالای رویه آنها بوده و از خوردی تعین کننده مسیر زندگی شان میگردد.

س:- تفاوت بین زندگی شخصی و هنری تان در چیست؟

عمر جان گفت در زندگی شخصی محبت فامیل و اقارب با ماست اما در زندگی هنری عشق و محبت یک کتله عظیم مردمان سر زمین مان.

س:- به عنوان آخرین پرسش پیام تانرا بگوید؟

یکی بی دیگر گفتند! صلح،اتحاد و افغانستان آرام که دیگر مادری در غم فرزند و فرزندی در سوگ والدین اشک نریزند.

 گزارشگر: تشکر فروان از صحبت های علمی و هنری.

رامین جان و عمر جان شریف: ممنون از محبت و لطف شما پروین جان، که باشوالات مقبول تان یکبار دیگر ما را متوجه نمودید که هنرمند خوب و با استعداد بودن کار آسان نیست.

******

 

 

 

 

 

گفت و شنود با صدرالدین، هنرمند مشهور و محبوب کشور تاجکستان

 

گزارشگر : پروین رحمتی

 

صدرالدین، نجم الدین آواز خوان مشهور و محبوب تاجک، که شهرت اش از مرزهای تاجکستان تا این گوشه ی دنیا رسیده و در امریکا نیزدوستداران صدایش پیوسته به زمزمه هایش گوش میدهند، چندی قبل دعوت کمیته نشرات افغان اکادمی را با گرمی پذیرفته و با تعدادی ازنوازندگانخود، جهت مصاحبه به این اداره حضور یافت. صدرالدین آوازخوان جوان و خوش برخورد است. چه  زیبا گفته اند، که خُلق  خوش خلق را شکار کند.

به عنوان سوال اول از او پرسیدم، که ازچند سالگی به هنر آواز خوانی رو آورده و از سبک کدام هنرمند پیروی مینماید؟

در جواب گفت از زمانیکه از امواج رادیو و تلویزیون شنونده موسیقی شدم، به آواز خوانی علاقمند گردیدم. در آن زمان کودکی بیش از  چهار سال نبودم، بخصوص وقتی آهنگهای شادروان  احمد ظاهر و مرحوم کرامت الله قربان را گوش میدادم، یک نوع احساس شادمانی در  خود احساس میکردم و همزمان با آن میرقصیدم و والدین خود را وادار میساختم تاآلات موسیقی برایم بخرند باید بگویم اولین آهنگی که در دلم جا گرفت، «لیلی لیلی لیلی جان» به صدای مرحوم احمد ظاهر  بود. هر چند در آن سن و سال نمیدانستم احمد ظاهر کیست و از کجاست، اما آواز و آهنگ های او به تار و پودم خانه کرد و تا کنون از سبک های احمد ظاهر و کرامت اله قربان پیروی مینمایم.

س: چه زمانی به شکل حرفه یی وارد دنیای موسیقی شدید و مشوق شما در این راستا کی ها بودند؟

ج : سیزده ساله بودم که اولین بار به شکل حرفه یی در برنامه رقابتی آواز خوانی در تاجکستان اشتراک کردم، مشوق من خانواده ام بوده و زمانی که میدیدم مردم آوازم را می شنیدند و از آن استقبال میکردند، انگیزه و انرژی بیشری می یافتم.

س: در مورد البوم اول تان بگوئید؟

ج : اولین البوم هنری من وقتی سیزده سال داشتم به بازار آمد و خاطرات فراموش نشدنی از آن دارم، چون پسر بچه کوچک بودم، آواز من در آنزمان باریک بود، تعدادی از مردم وقتی به آهنگهایم گوش می دادند،  من شنیدم که گفته اند این دختر چه صدای زیبا دارد. هر چند  آنوقت از این گفته سخت نا راحت شده و می خواستم البوم «عشق تو»را از بینببرم، اما بعد ها خوشحال شدم که یکی از دوستانم نگذاشت  این کار را نمایم، و از من خواست البوم را به او بدهم. خوشبختانه، آن البوم تا هنوز هم نزد اوست.

س : پس بگوید، از صدای خودی تان چه زمان خوش تان آمد؟

ج : با لبخندی گفت وقتی به سن پانزده سالگی رسیدم و به اصطلاح آوازم کمی غور شد.

س : کدام البوم تان مردم را علاقمند شما ساخت، و تا حال چند البوم دارید؟

ج : ”عشق تو” البومی بود که راه را در سفر هنری به رویم باز نمود، و تا کنون چهارده البوم دارم، از مجموعٔه این البوم ها از ( عشق تو برای تو،صدای باران،زیر باران و باران عشق) میتوانم به  عنوان مثال یاد کنم.

س : در این اواخر شاهد شنیدن آهنگهای شما به لهجه فارسی یا ایرانی هستیم، در این رابطه چه گفتنی دارید؟

ج : در خانواده ما پیوسته به آهنگهای ایرانی گوش داده شده است. ساز و آواز  هنرمندان ایرانی در گوش هایم آشنا و در قلبم جاگزین است.

وقتی کودک بودم مادر بزرگم علاقمند آواز خانم گوگوش بود و همیشه آهنگهایش را می شنید، مخصوصاً آهنگ « من آمدم...»آن وقت در تاجکستان آوازه بود که تمام هنرمندان از ایران فرار کرده اند، اما گوگوش نتوانسته فرار نماید و پاهای او را قطع کرده اند، مادر بزرگم  چون خانم گوگوش را زیاد دوست داشت هر گاه آهنگ او را گوش میداد زار زارگریه میکرد.

از جانب دیگر من همیشه آرزو داشتم به لاس انجلس امریکا سفر نمایم. زمانیکه فرصتی مساعد شد و بخاطر ثبت آهنگهایم به آنجا رفتم،  با کوجی زادری هنرمند و آهنگ ساز ایرانی دیدم. او از من خواست تا آهنگهای را به لهجه ایرانی نیز بخوانم و خدا را سپاسگذارم که  توانستم آهنگ های فارسی به لهجه ایرانی را خوب و به ذوق مردم ایران بخوانم. دریکی از کنسرت هایم در شهر هامبورک از حضور  افغانها و تاجک ها سپاگذاری کردم که از گوشه ی سالون صدای تعدادی بلند شد که میگفتند، ایران هم اینجاست....من خوشحال شدم و چند  آهنگ  به لهجه ایرانی نیز خواندم ، که مورد استقبال گرم همه قرار گرفت.

س : بر اساس پیشنهاد آقای کوجی تغیر سبک هنری تان به پاپ را چگونه ارزیابی میکنید؟

ج : این تغیر برایم بیحد مشکل تمام شد، اما زمانیکه که بدانم هر نوع تغیر مثبت باعث پیشرفت کارهای هنری ام میشود ، با تمام زحماتش قبول مینمایم.

س : از اجرای آهنگ دوگانه تان با هنرمند محبوب افغان، غزال عنایت بگویید، آیا در نظر دارید آهنگ های بیشتری با او داشته باشید؟

ج : وقتی آهنگهای غزال را شنیدم از آواز او بسیار خوشم آمد. آواز غزال سبک هندی دارد که در آهنگهای دو گانه با آواز هنرمندان  مرد همخوانی خیلی خوب دارد، از این رو از او خواهش نمودم تا آهنگ دوگانه را تهیه نمایم، که خوشبختانه او خواهش مرا پذیرفت و یکی از آهنگ های شاد  روان کرامت الله قربان را اجرا نمودیم. خوشحالم که مورداستقبال گرم قرار گرفت. و در نظر دارم کارهای هنری  بیشتر داشته باشیم.

س : غیر از هنر آواز خوانی دیگر به چه علاقه دارید؟

ج : علاقمند بازی فوتبال هستم و از سن شش الی چهارده سالگی در یکی از تیم ها تاجکستان بازی میکردم، فعلاً نیز در موقع فراغت با  دوستانم فوتبال بازی میکنم.

س: به نظر شما هویت مردم یک کشور از کدام طریق به جهانیان خوبتر معرفی میگردد؟

ج : از طریق هنر و ورزش.

س: شما خود یک آواز خوان پاپ هستید، به موسیقی مردمی تاجک تا چه حد علاقه دارید؟

ج : من به موسیقی تاجکستان عشق دارم. وی با آواز دلنوازش یکی از آهنگهای مردمی تاجکستان را به زیبای خاص زمزمه نمود.

س: در موسیقی کی را رقیب خود میدانید؟

ج : من با کسی رقابت ندارم و به هنرمندان احترام دارم و  با لبخندی گفت اگر رقابت نمایم باشکیرأ و امثال او رقابت خواهم کرد.

س : از پذیرایی مردم افغانستان بگوید؟

ج : از پذیرایی دوستان افغانم خاطرات بسیار خوش و فراوان دارم. روزی در مزار شریف بودم و بخاطر صرف غذا به یکی از رستورانت های شهر رفتم، مالک رستورانت تا میتوانست از من پذیرایی کرد و مردم دسته دسته بخاطر گرفتن عکس یاد گاری نزد من می آمدند. من احساس میکردم که مردم از دیدن من تا چه حد خوشحال بودند. من در افغانستان عزیز در سطح مردم عام و خاص مورد پذیرایی خوبی  قرار گرفتم.

******

 

 

 

 

 

د ځوان شاعر او هنرمند ښاغلی ګودر ځاځی مصاحبه

خبر یال: پروین رحمتی

درنو لوستونکو عزیزانو!

محترم دوستانو د ستاسو د زړونو پوښتنې او خبرې اترې له یو داسې چا سره کوو چې خبرې یې  لکه سندرې ، احساس یې لکه دردمند افغانستان ، تفکر یې لکه د پغمان رڼې اوبه ، شعرونه او سندرې یې لکه د زاړه ښار « شهر کهنه » مینه ناکې انګازې او نوم یې له مینې او کلیوالتوب نه ډک . دا ځوان شاعر او هنرمند ښاغلی ګودر ځاځی دی ، ویې لولئ او خوند ترې واخلئ.

درنو لوستونکو ، وطندارانو ، وروڼو ، خویندو او میندو ته سلامونه او مینه لیږم . ستاسو د سوکالۍ په هیله یم او لاسونه لپه کوم چې د ګران هیواد افغانستان ته په راګرځیدو سره ددې وطن د خدمت جوګه شی او مننه کوم له میرمن رحمتی او نوردست اندر کارانو څخه چې دا فرصت یی راکړ.

س - ستاسوپه اند،ښه موسیقي څه ډول ده؟

ج - موسیقي په خپل ذات کې یو ښه هنر یا یوه ښه لاره ده چې د هر انسان یا د هر سندرغاړي تر فکر ، موخې ، ساحه د لوړو هدفونو ، علمیت ، تحصیلا ت ، ادب پوهنه او داسی نورو ځانګړتیاوو پورې اړه لري نو په دې اساس ماته ښه څيز همیشه ښه وي او له ښو موادو لکه» شعر ، کمپوز ، آواز ، موسیقي « ښه اثر لاس ته راوړی کیږي.

س - په لنډه توګه ، په خپله تاته موسیقي یعنی څه ؟

ج - زه له وړکتوبه یعنې له ۱۲ کلنۍ راهیسې پښتو او دری شعر لیکم . ماته موسیقي یوه آرزو یا یوه هیله نه وه بلکه یوازې مې دا خوښیده چې ښه موسیقي واورم او یا یی هم له ځانه سره زمزمه کړم ، بلاخره موسیقي ماته زما د هماغه شعري او هنري ماشومانه احساسات د بیانولو او تر څنګ یې خلکو ته د ښه پیغام د رسولو یوه پراخه او ارزښتناکه لړۍ ده چې تر اوسه یی پالم خو رښتیا خبره دا چې ما نه غوښتل زه سندرغاړی شم او اوس هم نه پوهیږم څرنګه شوم او ولې شوم .

س - په کورنۍ کې مو د موسیقۍ په برخه کې څوک سم ملاتړ کوي ؟ 

ج - مخکې تر دې چې دوی ته زما د هنر اصلي څيره یا اصلي جوهر ښکاره شي نو لږ تر لږه ددوی په مینځ کې ښه اوریدونکي هم نه وو خو اوس مهال له نیکه مرغه زما ټوله کورنۍ زما د شعر او موسیقۍ هنرونه ستایي او زه هم په دې ویاړم چی دوی می قانع کړل او ملاتړ مې کوي او زه هم ورته صادق یم . 

س - د خپلو سندرو د انتخاب کولو په حال کې کوم معیارونه په پام کې نیسی؟ 

ج - ما له اوله کوښښ کړی خپلې » پښتو او دری «سندرې له خپلو شعرونو برابرې کړم . دا کار د شعر د تخنیکي مجبوریت له امله کوم هغه دا چې ، زه د یوې ښې سندرې د جوړولو دپاره شعر او کمپوز په یو وخت کې سره نښلوم او که څه کموالی او اوږدوالی په شعر او کمپوز کې راځي نو په خپله یی کوم او دا کار مې له دې ساتي چې له بل شاعر


سره د هغه څه په هکله کښینم کوم څه چې زه په خپله کوای شم او یا هم داسی کسان شاید پیدا نکړم نو خپله یی کوم او بل دا چې زه د نورو مشرانو شاعرانو یو ښه غورچاڼ لرم او کوښښ کوم چی هغه د غزلیز البوم له لارې مینه والو ته ورسوم

س - د یو سندرغاړي په توګه ، په افغانستان کې تر ټولو لویه ستونزه یا لویه کمي مو څه ده ؟ 

ج - هههههه ! د داسی یو چا څځه داسې پوښتنه کول په خپله دا جوت کوي چې ستونزې شته ، په داسی حال کې چی هنرمندان په ټوله نړۍ کې د امن رسولو او د مینې خلک دي نو په خپله همدا سوال کول دا پيغام رسوي چی افغانستان کې یوه ستونزه به نه وي چې زه یی تاسو ته یاده کړم نو ښه به دا وي ووایم چې زه هم د نورو عادي خلکو په جمله کې راځم او څه چې په دوی راځي پر ما هم راتلای شي او بس .

س - څه ډول موسیقي په خپله اورئ او د خوښې سندرغاړي مو څوک دي ؟

زما فکر او موخې پر یو هیواد او څو ژبو پورې محدود ندي نو څه چې پر ما خواږه لګي که د هر چا او په هره ژبه وي ، په ډيره مینه یی اورم .د خوښې سندرغاړي مې هغوی دي چی پر ما خواږه لګي او بس .

 

ستاسو د لا بریا په هیله 

******

 

 

 

 

 

مصاحبه با هنرمند جوان و با استعداد: اجمل ذهین

گزارشگر: پروین رحمتی

 

موسیقی غذای روح است

وقتی روح آدم زمینگیر و افسرده میشود، گذشته های تلخ و شیرین، هجوم می آورند؛ چه زیبا و توصیف ناشدنی است، نواختن و یا گوش دادن به موسیقی. خوشا به حال آنانیکه موسیقی می نوازند،از کلاسیک ترین تا مدرنترین آله موسیقی در دست دارند.

آنها همه رنج های شان را به خاطره باد می سپارند. همصدا می شوند با دریا. خلوت می کنند، با خود. این لذت تکرار ناپذیر است و فراموش ناشدنی.

بلی ! زندگی نواختن یک موسیقی است؛ در تاریکی شب. در افق و یا هم در صحرای که جز خدا، پرندگان و کوهها و دشت ها، چیزی دیگری نیست.

موسیقی روح را متغییر می سازد. به قول معروف "موسیقی غذای روح است."

پس جا دارد از هنرمندان سپاسگذار باشیم که در لحظات تلخ و شیرین گوشهای مانرا نوازشگر اند. 

خوانندگان نهایت گرانقدر، توجه شما را به خوانش مصاحبه هنری با آواز خوان محبوب و جوان با استعداد کشور اجمل جان ذهین جلب نموده و امید خالی از دلچسپی برای تان نباشد. 

اجمل ذهین هنرمند خوش صوت و خوش کلام افغان است که توانست در مدت کوتاه جایگاه خاص در قلب های شنونده بخود اختیار نماید. 

صدایش گویا امواج آبشاران قلب انسان را راحتی و آرامش میبخشد. 

این شما و مصاحبه اجمل ذهین. ...

س :- از نظر شما موسیقی خوب چه نوع موسیقی است؟

ج :- در مرحله نخست مخاطب مهم است، که برای چی مخاطبی موسیقی می‌نوازیم؟

در حقیقت مضمون و محتوا بسیار حائز اهمیت است که بتواند مطلبی را در قالب موسیقی بیان کند. حالا ممکن این مضامین عاشقانه، منتقدانه، سیاسی یا ادبی و... باشد.

در هر صورت یک شعر خوب که در قالب موسیقی ارائه می‌شود باید دارای پیوستگی باشد، یعنی همان سه بخش اصلی: مقدمه، متن و نتیجه. مثلا در یک موسیقی عاشقانه نمی‌شود یک بیت از جدایی و فراق باشد و بیت دیگر از خوشی‌های محفل عروسی!

و مساله دیگر فرهنگ و کلتور ما است که باید با عنعنات و فرهنگ ما مطابقت داشته باشد.

س :- اگر فشرده تعریف کنید، برای خودت موسیقی یعنی چی؟

ج :- اصولا موسیقی تعریف خاصی ندارد، ولی میشود گفت موسیقی بیان احساسات درونی یک فرد است، که توسط صدا و آهنگ زیبا خوانده می‌شود و برای دیگران هم خوشایند است و انسان را متحول می‌کند.

س :- در عرصه آوازخوانی چه کسی از فامیل حامی‌ات بوده است؟

ج :- مادرم.

س :- در زمان انتخاب آهنگ‌های‌تان چه معیارهایی را مد نظر می‌گیرید؟

ج :- همیشه دوست داشتم و دوست دارم هر آهنگ جدیدی که از سوی من نشر می‌شود؛ بهتر از آهنگ قبلی‌ام باشد. فقط به یک جهت هیچ‌گاهی نگاه نکرده‌ام و از هر گوشۀ کشورم که نوع موسیقی اصیل خودش را دارد را برای مردمم بخوانم.

س :- منحیث آوازخوان در افغانستان تا کنون بزرگترین چالش برای‌تان چه بوده است؟

ج :- در بین هنرمندان موسیقی رقابت ناسالم‌شان که در بعضی‌ها دیده می‌شود. و در جامعه بدترین نوع اوضاع داخلی، حالا هر چی باشد، چه سیاسی چه اقتصادی.

س :- به چه نوع موسیقی گوش میدهید و آواز خوانان مورد علاقه‌ی شما کی‌ها اند؟

ج :- به سبک پاپ و غزل بیشتر علاقه دارم و هر آنچه که خوب بود را گوش می‌دهم. خواننده محبوب که زیاد است ولی باز هم بیشتر به فرهاد دریا، فتح علی خان  اختر شوکت جیجید سینگ گوش‌ می‌دهم.

س :- محدودیت‌هایی که در انتخاب موسیقی دارید چیست؟

ج :- محدودیت خاصی که ندارم، ولی بیشتر بخاطر مخاطب‌های خود قوانینی را در نظر گرفته به ترانه‌یی فکر می‌کنم.

س :- چگونه موسیقی خود را انتخاب می‌کنید؟ هدف از این انتخاب چیست؟

ج :- موسیقی که به دل شنونده چنگ بزند، و هدفم رضایت عزیزانم است. 

س :- اگر کس دیگری می‌بودید چه آرزویی داشتید که باشید؟

ج :- تا هنوز به این فکر نکرده‌‌ام اما هر آن‌چه خدا به بود و نبود من راضی باشد من قبول دارم.

س :- تا جایی‌که دیده می‌شود تفاوت در موزیک آهنگ‌های زیبای‌تان وجود دارد، دلیل آن چیست؟

ج :- پروین جان عزیز، اول این‌که نظر لطف شما است و دوم، تمام تیم‌مان می‌کوشند تا بهترین‌های روز را که مردم علاقه دارند، ارایه بدهیم. و واقعا از گروه خود نهایت سپاس‌گذاری را می‌کنم بخاطر دست و پنجه‌های طلایی‌شان.

س :- آهنگ می‌خواهم ازت دور شوم اما نمیشه، یک آهنگی است که به وقت کم گل کرد و حتی شنونده خود را در قاره‌های دیگر دارد، خاطره از آن در ذهن دارید؟ اگر بلی ‌می‌شود با ما شریک سازید؟

ج :- به راستی خودم نیز این آهنگم را بیشتر میپسندم چون موسیقی آن خیلی خوب است، زندگی هنرمند هر لحظه آن مملو از خاطرات خوش است و باید بگویم مصاحبه که با شما دارم یکی از بهترین خاطره برایم خواهد بود. 

س :- به عنوان آخرین سوال، مختصر در رابطه به زندگی شخصی خود بگویید ؟

ج :- از دوران کودکی از سن یازده سالگی خواستم وارد اقیانوس موسیقی شوم، اما به مرور زمان به ذوق مبدل شد. انسان چی بخواهد چی نخواهد زندگی پستی و بلندی‌هایی دارد که بیان کردن لحظات شیرینش را آدم با لب‌خند دوست دارد مرور و بیان کند. و تا این دم از تمام کسانی که همیشه باعث موفقیت من بودند و پشتیبانی کرده‌اند یک دنیا سپاس.

تشکر از وقت تان اجمل جان عزیز. 

از شما نیز بسیار تشکر میکنم که از فرسنگ ها دور با من مصاحبه نمودید. 

******

ABOUT US

A non-profit organization serving our community since 1992.

Website: www.afghanacademy.org

CONTACT

Phone

703-971-8701

 

Address

6416 Grovedale Drive

Suite 300

Alexandria, VA 22310

US

SUBSCRIBE FOR EMAILS
  • Grey Facebook Icon
  • Grey Google+ Icon
  • Grey Instagram Icon

© Created by Afghan Academy - 2018